به گزارش «سراج24»، حضور چهارمین اثر سینمایی مسعود دهنمکی یکی از نقاط پررنگ سی و یکمین جشنواره فیلم فجر بود. تا آنجا که بسیاری از کسانی که به تماشای آن نشستند شانس اول تعدادی از سیمرغهای جشنواره فجر را به این فیلم دادند و استقبال بالایی را هم برای اکران عمومی آن پیش بینی کرده اند. خداوند در سوره عنکبوت آیه ۳ می فرماید:
بسمالله الرحمن الرحیم
وَلَقَدْ فَتَنَّا الَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَلَیَعْلَمَنَّ اللَّهُ الَّذِینَ صَدَقُوا وَ لَیَعْلَمَنَّ الْکاذِبِینَ: ما امتهایی را که پیش از آنان بودند، آزمایش کردیم، خدا راستگویان و دروغ گویان را کاملاً میشناسد.
مسألهی امتحان و آزمایش، از جمله مسائلی است که در قرآن تکیه زیادی بر آن شده است و مطالب مربوط به آن با تعبیرهای مختلف، مانند: «فتنه»، «بلاء»، «تمحیص»، «تمییز» و «امتحان» وارد شده است، با مراجعه به «المعجم المفهرس» از طریق این مواد، میتوان به اهمیت و عنایت قرآن به موضوع امتحان و آزمایش پی برد.
مسأله آزمایش الهی در قرآن به دو صورت مطرح گردیده است: گاهی به صورت کلی و این که افراد در موضوعات و موارد مختلف زندگی، مورد آزمایش قرار میگیرند و محک امتحان، راستگو را از دروغگو جدا میسازد، و گاهی دیگر، به صورت ملموس و عینی، و با تشریح سرگذشت امتهای پیشین که مورد آزمایش قرار گرفتهاند و گروهی رفوزه و گروهی نیز پیروز شدهاند.
شما جزء کدام دسته هستید؟ کسانیکه دین را از رفتار آدم مذهبیها درک میکنند یا خود به سراغ مفاهیم و اصول دین رفته و زندگی را با آن هماهنگ میسازند. کسی که از دین تنها ریش، چادر، تسبیح و یقهاش را میشناسد؟ یا اینکه از دین ابتلاء و آزمایش را درک میکند. محبت و اخلاق محمدی را جستجو میکند.
دهنمکی با«رسوایی» آمد و نگاه جدیدی به روحانیت، به عنوان نماد دین در جامعه کرد. او با پرداختن به شخصیت حاجیوسف (اکبر عبدی) نشان داد که هنوز روحانی مظهر مهربانی، متانت و عطوفت است. هنوز هم در جامعه اسلامی بوی اسلام را میتوان از اسلام شنید نه از مسلمان.
او نشان داد در این جامعه هنوز کسانی هستند که با لباس پیغمبر به راه و روش او هم رفتار میکنند و وقتی جوان خطاکاری را ببینند، در جمع و در مقابل مردم ندای وا محمدا و وا اسلاما سر نمیدهند و در خلوت به صدای شهوت خود گوش کنند. روحانی فیلم رسوایی (حاج یوسف) حتی از آبروی خود مایه گذاشت. او هراسی از حرف مردم نداشت چون به هدف بزرگتری میاندیشید و فقط به طور لفظی بلکه حقیقتا برای رضای خدا گام بر میداشت.
با اینکه بعد از پناه دادن به افسانه(دختر خطاکار فیلم) دیگر کسی در مسجد پشتش نماز نخواند، دست از امربه معروف و نهی از منکر نکشید. حاج یوسف همواره نگاه مصلحانه را نسبت به افسانه داشت، این معنای حقیقی دستور دین است. البته در پایان فیلم، به زیبایی هرچه تمام تر مفهوم آبرو دست خداست نه بندۀ او، نمایان میشود. دهنمکی با این پرداخت، نگاه معتمدانهای که طی این سالها و متاسفانه با به بیراهه رفتن تعدادی از روحانیون و آدمهایی با ظاهر مذهبی از جامعۀ ما سلب شده بود را بازگرداند و میتوان گفت در این زمینه بسیار موفق عمل کرد.
یکی از مواردی که به راحتی از فیلم درک میشود و سایهاش در تمام فیلم وجود دارد، توجه به سنت الهی امتحان و ابتلاء است . میتوان گفت که پیام واضح فیلم در کنار دیگر موارد آن این بود که؛ آدمها در هر لباسی و با هر جایگاهی، مدام در حال امتحان شدن هستند. چه آقاشریف ظاهرنما باشی، چه حاج یوسف عارف و چه افسانهای باشی که فقر و مشکلات، افسارت را در دست گرفته و به هرجا که میخواهد تو را میکشاند. مهم این است که از این آزمایشها سربلند و پیروز بیرون بیایی و راه حق زندگی را در پیش گرفته و سعادتمند شوی.
