در برنامه مناظره تلویزیونی مطرح شد:

آیا جشنواره‌های جهانی به سینمای ایران خط می دهند؟

 آیا جشنواره‌های جهانی به سینمای ایران خط می دهند؟

 

به گزارش «سراج24»؛ سؤال برنامه هفته در مورد این بود که از بین جشنواره های خارجی و مردم ایران کدام مخاطبان باید اولویت فیلم سازان ایرانی باشند که پس از پخش مستندی چند دقیقه ای از سیر حضور سینمای ایران در جشنواره های مختلف این برنامه با صحبت های مسعود جعفری جوزانی آغاز شد.
 
جوزانی در شروع صحبت هایش با اشاره به اینکه حضور در جشنواره های خارجی فضیلت به حساب نمی آید گفت: حضور در جشنواره های خارجی فضیلت نیست اما نباید این گونه عنوان شود که این حضور نیز اشتباه است چرا که سینما پوستر و ویترین یک ملت است پس اگر می خواهیم وارد این بازی شویم باید قواعد آن را هم رعایت کنیم.
 
وی افزود: بنابر این وقتی فیلمی ساخته می شود فیلم ساز نباید فکر کند که آن را برای مخاطبین خارجی می سازد چون حضور در فستیوال های خارجی به هیچ عنوان فضیلت نیست اما اینکه حضور داشته باشیم قطعا یک افتخار بزرگی برای سینمای کشور است و جلوگیری از این حضور غلط است.برخی اول انقلاب طوری حرکت می کردند که حرفشان جلوتر از عقلشان حرکت می کرد و بی مورد تندروی می کردند حالا همان ها جاسوس های مجانی آن طرف شده اند و برای جایزه گرفتن برخی آثار در آن طرف تلاش می کنند.
 
این سینماگر تصریح کرد: باید در تعریف سینما به یک نقطه مشترک برسیم سینما یک صنعت است و مردم دنیا تمامی تمایلات فرهنگی، سیاسی و اجتماعی خود را دوست دارد از طریق سینما ظهور و بروز پیدا کند و اگر بنا است در بازارهای جهانی حضور داشته باشیم نمی توانیم بگوییم تنها فیلم برای مملکت خودمان ساخته ایم اما این موضوع نباید به این معنا باشد که برای سلیقه دیگران فیلم ساخته باشیم.
 
جعفری جوزانی تأکید کرد: افتخار بزرگی است که فیلمی در داخل کشور با استقبال مردم مواجه شود و بعد مردم دیگر کشورها نیز از آن فیلم استقبال کند بنابر این به هیچ وجه و قیمتی نباید بگذاریم این تریبون از بین برود.
 
وی در خاتمه در بخش اول صحبت هایش اظهار داشت: لزوما حضور در جشنواره خارجی و دریافت جوایز فضیلتی نسبت به دیگران نیست اما می تواند افتخاری باشد که صنعت سینمای ما را به دیگران معرفی کند.
 
براساس این گزارش در ادامه این برنامه ابوالحسن داوودی نیز در خصوص  لزوم حضور در جشنواره های خارجی گفت: من صحبتم را از انتهای صحبت آقای جوزانی آغاز می کنم اگر بخواهیم بحثی را در سینما؛ ضرورت امروز مطرح کنیم مباحث بسیار مهمتری وجود دارد اما واقعیت این است که اگر بخواهیم تاریخچه حضور در جشنواره ها را نگاه کنیم می بینیم که به دوره های مختلفی تقسیم می شود و تأثیرات مختلفی بر سینمای ما داشته است.
 
وی افزود: اما این حضور یک واقعیت را به وجود آورده که سینمای ایران بعد از انقلاب که توانست حیات دوباره پیدا کند و به یک سفیر هنری ارزان برای حیات هنری جمهوری اسلامی تبدیل شد اما این سفیر فرهنگی ارزان قیمت که خیلی سریعتر از جاهای دیگر توانست ما را به جهان بشناسد در برخی از مواقع با سوء مدیریت دچار سرخوردگی شد.
 
داوودی تصریح کرد: اما کاملا با آن بخش از صحبت های آقای جوزانی صحه می گذاریم که اگر نتوانیم از این ابزار استفاده کنیم این ابزار مهم ارزان قیمت را از دست داده ایم و اگر بخواهیم صرفا خودمان را به یک سری جشنواره ها و فیلم های خاص محدود کنیم مشخص است که بازی را باخته ایم و حضور در جشنواره ها باید عرصه ای باشد که نگاه ملی و فراتر از تفکر جناحی در جشنواره ها حضور پیدا کند.
 
این سینماگر در بخش پایانی صحبت های اولیه اش اظهار داشت: جشنواره ها یک قالب هدایت شده با یک تفکر مشخص نیستند که بخواهیم همه را در یک دسته جمع بندی کنیم بنابر این اگر فیلم خوبی ساخته شود قطعا قابلیت حضور در جشنواره های مختلف را خواهد داشت.
 
براساس این گزارش؛ منوچهر شاهسواری سینماگر بعدی بود که در این خصوص به ابراز نظر پرداخت که البته در شروع صحبت هایش با انتقاد از سؤال مطرح شده آن را اشتباه دانست.
 
این تهیه کننده سینما اظهار داشت: سؤال برنامه غلط است چرا که اشتباه است که خودمان را بین این مردمان و آن مردمان به پرسش بگذاریم باید ببینیم ما در کجا زندگی می کنیم و جایگاه فرهنگی ما در جهان کجاست واقعیت این است که جایگاه فرهنگی ما هیچ چیز جز آنچه از ساحت هنر می بینیم نیست.
 
وی افزود: سینما ایران محصول انقلاب رسانه ایران است و نسبت آن با انقلاب اسلامی نسبت کاملا مستقیم است و ما همیشه صدمه را از جایی خورده ایم که مخاطب محدود انتخاب کرده ایم.
 
شاهسواری خاطر نشان کرد: نگاه حکیمانه حکم می کند که همه مردم را یکسان ببینیم و برای همه مردم که نیاز به سینما دارند فیلم بسازیم. وظیفه سینمای ایران دمیدن روح به جهان بی روح است و این دمیدن جزء با سینما امکان پذیر نیست و در این مسیر جشنواره ها نیز جایگاه خودشان را دارند اما اشکال ما این است که نمی توانیم از این موضوع خوب استفاده کنیم.
 
این تهیه کننده سینما ادامه داد: ما نباید همیشه منتظر بمانیم تا واکنش نشان دهیم مثلا نباید منتظر بمانیم تا «سیصد» ساخته شود تا با آن واکنش نشان دهیم و یا «آرگو» ساخته شود تا ما بخواهیم در پاسخ به آن فیلم بسازیم و بعد دشنام دهیم. سینمای ایران وظیفه سنگینی بر دوش دارد البته واقعیت های بسیار زیادی وجود داردکه سینمای ایران را از مسیر اصلی دور کرده اما واقعیت این است که سینمای ایران با توشه هایی که در اختیار دارد اجازه نمی یابد تا در عرصه جهانی حضور موفق داشته باشد.
 
وی در خاتمه بخش اول صحبت هایش با انتقاد دوباره از سؤال برنامه گفت: این چه انتخاب غلطی که است بر سر راهمان قرار می دهیم که برای کدام مردم فیلم بسازیم اما باید این فضیلت را داشته باشیم که تولید فکر و اندیشه کنیم و سینما یکی از ابزارهای آن است.
 
براساس این گزارش پرویز شیخ طادی دیگر سینماگر حاضر در این جلسه در صحبت هایی که با تشویق حاضران در استودیو همراه شد، گفت: بحث این است که آیا واقعا سینمای جشنواره ای به ما خط می دهد یا سینمای ملی و سینمای بومی ما کجا قرار گرفته آیا جشنواره های جهانی به ما خط نداده اند؟
 
وی افزود: تمام فیلم های ما و آثارمان فاقد قهرمان هستند آیا سینمای ضد قهرمان جذابیت دارد؟ آیا با این ویژگی هایی که آنها به ما تزریق می کنند می توانیم فیلم های خوبی بسازیم و آیا سینمای ما با قدم زدن در سواحل اروپا می تواند به جایی برسد. اگر رسیده است که اصلاً نیازمند مطرح کردن این بحث ها نبودیم.
 
شیخ طادی با طرح این سؤال که آیا حضور در جشنواره ها به معنای حضور در افکار عمومی مردم جهان نیست گفت: متأسفانه امروز سینمای غرب تفکر ضد قهرمان به ما تزریق کرده و مضامینی نظیر سرخوردگی، بی ثباتی، فرار از مبارزه، تسلیم محض شدن و شخصیت هایی عاری از ارزش های الهی در فیلم ها رواج دارند. و سینمای اروپا فقط همین قهرمانان را می پذیرد. البته من در جشنواره های اروپایی شرکت کردم و لذت حضور در این جشنواره ها را چشیده ام اما این ویژگی هایی که به ما تزریق کرده اند سینمای ما را نابود کرد.
 
این سینماگر در بخش پایانی صحبت هایش در قسمت نخست برنامه مناظره گفت: باید حساب مردم جهان از جشنواره ها جدا کنیم. موی ما در این جریانات سپید شده است و می دانیم دیپلماسی فرهنگی چگونه است و از چه طریق برروی ما تأثیر می گذارند امروز 50 کانال فارسی زبان بالای سرمان قرار دارند که امواج خود را برای ما می فرستد و دیگر این موضوع که با استفاده از دیپلماسی فرهنگی بر ما تأثیر می گذارد ثابت شده است.
 
 براساس این گزارش اکبر نبوی منتقد و کارشناس سینما نیز در این برنامه با اشاره به آنکه وقتی در خصوص سینما بحث می کنیم وارد فضایی می شویم که مانند سایر هنرها آسان نیست گفت: سینما دارای سه ساحت است و هر ساحت آن دارای جهانی متفاوت است سینما از سه ساحت صنعتی، هنری و رسانه ای تشکیل شده و ما نمی توانیم بدون توجه به آنها در این خصوص صحبت کنیم.
 
وی افزود: وقتی در مورد مخاطب داخلی و خارجی صحبت می شود باید بر همین اساس مبنای تحلیل خودمان را استوار کنیم که اگر بخواهیم از منظر صنعتی صحبت کنیم سینما تبدیل به یک کالا می شود اگر بخواهیم از منظر رسانه ای صحبت کنیم مهمترین شاخصه یک رسانه پیام است و باید بدانیم چه پیامی را منتقل می کنیم که اگر بخواهیم از ساحت هنری نگاه کنیم آن موقع دو جهات بیشتر نداریم یا سینما هنری ـ الهی است و یا شیطانی.
 
نبوی تأکید کرد: در ساحت هنری سینما یا هنر فطرت گرا یا هنر طبیعت گرا البته هر اثری که متناسب با فطرت باشد مخاطب خود را پیدا می کند و در این شرایط دیگر نمی توانیم برای سینما محدودیتی به لحاظ مخاطب پیدا کنیم.
 
این منتقد سینما خاطر نشان کرد: از نظر فطری مردم حافظ و سعدی را با دل و جان انتخاب کرده اند و باید توجه داشته باشیم که در مورد سینما صحبت می کنیم نه ادبیات آن موقع بحث در مورد اینکه در جشنواره های دنیا حضور داشته باشیم یا نه و مخاطب ما جهانی باشد یا خیر تفاوت می کند.
 
وی در خاتمه در پاسخ به این سؤال که آیا حضور ما در جشنواره های جهانی به نفعمان بوده یا خیر گفت: بدون تردید به نفع مان بوده است.
 
بخش پایانی برنامه مناظره با موضوع سینمای جشنواره ای به مناظره میان پرویز شیخ طادی و منوچهر شاهسواری اختصاص داشت.
 
پرویز شیخ طادی درباره حضور برخی کارگردان های داخلی در جشنواره های خارجی گفت:گاهی یک استراتژی است که می گوید اصلاً فیلم را برای خارجی ها بسازیم؛ بعد هم برای حضور در این جشنواره های سیاسی خودزنی کرده و به آنها کمک کنیم.
 
در این بخش حیدری از شیخ طادی پرسید به نظر می رسد ما در صنعت سینما چه دولتی و چه خصوصی انحصاری داریم که ورود به آن سخت است و شیخ طادی پاسخ داد: این موضوع از پیش تعیین شده نبود وقتی داخلی ها در جشنواره های خارجی شرکت می کنند و آنها تشویقشان می کنند داخلی ها می گویند چرا ما تشویق نکنیم و سیل تشویق ها شروع می شود در حقیقت بعداً به چنین چیزی تبدیل شد.
 
شاهسواری هم در ادامه سخنان شیخ طادی عنوان داشت: من یک تجربه از مشهد بگویم سال 76 یا سال 77 آن سال ها من رئیس اتحادیه تهیه کنندگان با حضور مرحوم سیف الله داد بودم آن زمان یک گرفتاری جدی نسبت به تهیه کنندگان و کارگردان ها وجود داشت که به شدت مایه افتخار ایران بودند مثلاً ما برای اینکه به مجید مجیدی تهیه کنندگی بدهیم کلی دردسر کشیدیم در حالی که او همه این افتخارات نظیر جوایز داخلی و خارجی را هم داشت. بخش مهمی از بار سینمای ایران را بچه های تهیه کننده کارگردان کشیده اند. بعضی وقت ها انحصارهایی به مرور و طی سال های اخیر به وجود آمده که بچه های جدی و مؤثر را آزار داده است. انحصارات در سینمای ایران کار می کند و آرزومند حذف همه جریانات مستقل است.
 
لجام گسیختگی سینمای ایران را امروز می بینیم در حالی که سینمای ایتالیا نیز در زمان برلوسکونی طراوت خود را از دست داد یا سینمای اسپانیا یا آلمان دیگر وجود ندارد در رقابت با هالیوود در شرایطی که آنها هجوم می آورند شما مجبور به دفاع هستید مهاجم مسلح به ابزاری است و با کیفیت وارد عرصه فرهنگ و هنری می شود که جای ما را می گیرد ما چه کار کنیم؟ باید فحش بدهیم؟ ما چاره ای جز تولید قدرتمند نداریم که این تولید نه به پول وابسته است که وابسته است و به مدیریت خلاقانه و مدیر دلسوخته فرهنگی نیاز دارد که فقط مسیر را هموار کند و هیچ وظیفه دیگری ندارد.
 
در بخش دیگری از این مناظره حیدری از شیخ طادی پرسید وقتی یک فیلمساز فیلم می سازد آیا باید نیتش این باشد که فیلم در جشنواره های خارجی صدا کند یا مردم ایران به سراغ آن بیایند؟ که شیخ طادی در این باره عنوان داشت: نیت اول این است که اول باید مخاطب داخلی و کشور خود را در نظر بگیرد گاهی یک استراتژی است که می گوید اصلاً فیلم را برای آنها بسازیم و بعد برای جشنواره سیاسی خودزنی کنیم و به آنها کمک کرده باشیم. معتقدم فرهنگ و هنر نباید زیرمجموعه قوه مجریه باشد چون ظرف این قوه کوچک است فرهنگ و هنر باید یک قوه مجزا و مشخص داشته باشد و منافع کشور را مثل سرباز حفظ کند. به عنوان مثال ما کدام یک از استانهایمان سینما به مفهوم تولید و استقلال دارد؟ آیا ما سینمای بومی داریم؟ ما سینمای ملی و بومی داریم؟ چرا؟ چون ما در استانها تشکل نداریم، خانه سینما و همه اصناف در تهران است حتی ثبت فیلمنامه هم در تهران است و همه آمالشان این است که در جشنواره های تهران شرکت کنند. به همین دلیل همه شبیه هم می شوند و رشد نمی کنند باید در ساختار تفکر جدی بشود ما رقابت فرهنگی، هنری نداریم و همه می خواهند به جشنواره بروند چرا کارگردان بد و خوب با هم فیلم می سازند؟ چرا تولید هرج و مرج است؟ نهادی نیست که به شکایت ها برسد باید آسیب شناسی شود و انحصار را از تهران بگیریم که در درازمدت می بینیم که اعتماد به نفس در استانها شکل می گیرد و آرام آرام می بینیم که سینمای ایران شکل گرفت.
 
شاهسواری هم در ادامه این سخنان گفت: من اصل حرف شما را رد نمی کنم به عنوان بحث تئوریک و ساختاری. یک مجموعه تغییر و تحول محیطی و معماری جو بدی بر ما حاکم کرده است اگر روزی می خواستیم برویم شیراز که فیلمبرداری کنیم، شیراز، شیراز بود الان تقریباً ما صاحب یک معماری بی هویت و یکسان ساز شلخته در کل کشور هستیم وقتی که یک امر مهمی را از سینما گرفتیم و گاهی خسارت های جدی وارد کرد ه ایم یک بخشی از معماری برای ما قابل انکار است.
 
متأسفانه یک یکسان سازی عمومی در همه فضاهای جغرافیایی می بینیم اصلاً پدیده ای به نام روستا به شکل سنتی وجود ندارد و حتی در جایی به نام روستا طعم زندگی، طعم زندگی ماست و آنها همه چیز را دارند جز آلودگی و ترافیک ضمن اینکه ما تنها کشوری هستیم که جنگ در کشورمان رخ داده و سینما تعطیل نشده است. فیلم خانوادگی و کمدی می ساختیم در کنار آن فیلم جنگی هم ساختیم. در فیلم های اول رسول ملاقلی پور نوعی حسرت و دلسوختگی دارد.
 
در بخش دیگری از این برنامه حیدری مجری برنامه از شیخ طادی خواست تا اگر توصیه ای به ایوبی رئیس جدید سازمان سینمایی دارد عنوان کند. شیخ طادی نیز گفت: من توصیه ام این است که یک کاری کنند تا مدیر از خود بدنه ارشاد تربیت شود و ما بعد از 4 سال دنبال وزیر نگردیم و از فلان سفارتخانه نیاوریم روی اقوام و فرهنگ کار جدی کنیم همه امکانات در تهران متمرکز نشود. ایوبی رئیس سازمان سینمایی ایران است نه تهران و باید به جاهای مختلف کشور سفر داشته باشد مشکل این است که وقتی ما نماینده انتخاب می کنیم روز اول پوسترشان را می بینیم و بعد از آن دیگر نمی بینیم. من توصیه می کنم که ماهی یک جلسه عمومی برای اهالی سینما بگذارند و گر نه شکست می خوریم اگر بخواهید مثل دولت قبلی پهلو به یک سری بدهید این کینه بین اقشار مختلف سینما زنده می ماند.
 
شاهسواری نیز در پاسخ به همین سؤال گفت: وظیفه اصلی ما روشنگری و کارایی و اعتماد به داشته های خودمان است متوجه زیرساخت ها باشیم و اعتماد متقابل داشته باشیم.

اخبار مرتبط

فیلم| پرفروش ترین فیلم‌ها در سینمای ایران

کلیپ نوشت| سینمای ایران علیه امید و شادی!

فیلم| تلاش مهناز افشار برای سانسور نشدن در داخل ایران!

0 نظر

ارسال نظر

capcha