هشت کتاب حوزه روابط بین‌الملل و گفتمان مقاومت رونمایی شد

هشت کتاب حوزه روابط بین‌الملل و گفتمان مقاومت رونمایی شد

به گزارش سراج24، مراسم رونمایی از کتاب‌های منتشر شده از سوی مؤسسه اندیشه‌سازان نور در محل این پژوهشکده مطالعاتی در تهران برگزار شد. در این مراسم از کتاب‌های «اخوان‌المسلمین سوریه و آینده تحولات این کشور» اثر فرزان شهیدی، «نهضت اربعین و تأثیرات آن بر هندسه غرب آسیا» اثر رضا واعظی، «اسرائیل؛ ادامه یا خاتمه» اثر محمد پاکدامن، «معنای رقابت ایران و عربستان؛ راه‌های پیش رو» اثر محمدجواد سلطانی و اردشیر کاظمی، «ایران و ترکیه؛ خصومت، رقابت و شراکت» و «نگاه روسیه به ایران» اثر شعیب بهمن، «محور مقاومت، شرحی بر ویژگی‌ها و وجوه مختلف» اثر مهدی هدایتی شهیدانی و محمدرضا بابایی و «تقویم مقاومت» اثر جمعی از نویسندگان مؤسسه مطالعات راهبردی اندیشه‌سازان نور رونمایی شد.
در ابتدای این مراسم کمالی، «مدیر شورای کتاب مؤسسه مطالعاتی اندیشه‌سازان نور»، پیش زمینه‌ای از فعالیت‌ها و کتاب‌های منتشر شده از سوی این مؤسسه مطالعاتی را عنوان کردو در عین حال نقدهایی کلی و عمومی را متوجه حوزه کاربرد کتاب در کشور برشمرد.
در نقد نخست کمالی گفت: متأسفانه به واسطه کمبود بودجه، در اولین مرحله بودجه‌های پژوهشی است که حذف می‌شود و این مشکل بزرگی است. مشکل سازماندهی بازار کتاب، عیب و نقد دوم اعلام شده بود که هم به دلیل وجود مافیای موجود در بازار کتاب و هم نحوه سازماندهی فروش کتاب‌ها مورد نقد قرار گرفت، از جمله به گفته کمالی بیشتر کتاب‌های موجود در بازار ترجمه‌ها و موضوعات غیرضروری هستند که چندان به پیشبرد امور در کشور کمکی نمی‌کند.ضعف سوم در حوزه کتاب نیز مسئله فکری عنوان شد، چون افراد پژوهشگر کمتر مورد حمایت قرار می‌گیرند و همین عدم حمایت باعث شده تا کتاب سازی جایگزین کتاب نویسی شود و مسائل مالی مانع کتاب نویسی واقعی از سوی پژوهشگران شده است و همین موضوع باعث شده تا کتاب‌ها بنیه علمی لازم را نداشته باشد.
به گفته وی این سه مشکل باعث شده تا حوزه کتاب مورد غفلت واقع شود، اگرچه مؤسسه اندیشه‌سازان نور تلاش داشته تا هم در بخش مسائل مالی، هم پخش و سازماندهی کتاب و هم کمک به پژوهشگران و نویسندگان واقعی مشکلات را برطرف کند. در ادامه کمالی از نویسندگان کتاب‌ها خواست تا به معرفی کتاب خود بپردازند.

نگاهی به کتاب اخوان‌المسلمین سوریه

در این نشست، فرزان شهیدی به معرفی کتاب اخوان‌المسلمین سوریه پرداختند و در ابتدا دلایل اهمیت سوریه را از ابتدای انقلاب اسلامی تا کنون برشمرد. شهیدی شناخت اخوان‌المسلمین سوریه را با توجه به جایگاه این گروه در سوریه دارای اهمیت بیشتری برشمرد که در کتاب مذکور به آن پرداخته شده است. با توجه به کمبود منابع درباره اخوان‌المسلمین سوریه به طور خاص، اهمیت کتاب مذکور بسیار بیشتر است که دکتر شهیدی به آن پرداخت و افزود غنی سازی منابع کتابخانه‌ای و پژوهشی ضرورت پرداختن به اثر مربوط بوده است.
به گفته شهیدی، کتاب اخوان‌المسلمین سوریه شامل چهار فصل است که درباره موضوعاتی از جمله نحوه شکل‌گیری و تاریخچه، روابط خارجی این گروه و در نهایت بحران داخلی این گروه مورد بحث قرار گرفته است. در این کتاب درباره خواستگاه فکری و سلفی گرایی اخوان‌المسلمین سوریه در کتاب بحث صورت گرفته است و گفته شده که این گروه در سوریه هم دارای انگیزه‌های ایدئولوژیکی بوده و هم واکنش‌محور بوده است و در تقابل با نظام سیاسی قرار گرفته که این نظام سیاسی حاکم در مقاطعی مجبور به سرکوب این گروه شده است.توجه به رهبران گروه اخوان‌المسلمین و اهداف و رویکردها و عملکرد آن‌ها در سوریه تا قبل از بحران تا سال ۲۰۱۱ از دیگر موضوعات در کتاب مورد بحث است. در این کتاب نسبت‌های دیگر گروهای سوری از جمله داعش با اخوان‌المسلمین نیز مورد بررسی قرار گرفته و در فصل روابط خارجی نیز به موضوع روابط اخوان‌المسلمین سوریه با کشورهای خارجی از جمله رابطه این گروه با ترکیه پرداخته شده است. همچنین روابط کشورهای دیگری از جمله عربستان، ایران، روسیه و کشورهای غربی و رژیم صهیونیستی نیز با اخوان‌المسلمین سوریه در بخش روابط خارجی مورد بحث و بررسی قرار گرفته است. در فصل چهارم، فعالیت اخوان‌المسلمین پس از بحران تحت عنوان «اخوان در دوراهی» مورد بحث قرار گرفته و در این بخش درباره رویکرد این گروه با دولت سوریه درباره ادامه مبارزه و یا مصالحه با دولت دمشق مورد بحث قرار گرفته است. همچنین در بخش جمع بندی، چشم انداز این گروه مورد بررسی قرار گرفته و نویسنده نتیجه گرفته است که افول اخوان‌المسلمین در مصر بر جایگاه این گروه در سوریه تاثیر زیادی گذاشته است. همچنین اختلافات درونی اخوان‌المسلمین به دلیل رقابت دو طیف رادیکالی و مبارزه جو در مقابل طیف اعتدال گرا مورد بحث قرار گرفته است و با توجه به در دست داشتن رهبری این گروه از سوی اعتدال گرایان، امید بیشتری به ادامه حیات اخوان‌المسلمین سوریه عنوان شده است.
نویسنده در پایان موضوع پرونده ادلب سوریه را بسیار مرتبط با وضعیت اخوان‌المسلمین عنوان کرده و تاکید دارد که حل موضوع ادلب سوریه تاثیر بسیاری بر وضعیت اخوان خواهد داشت، مضاف بر اینکه آشتی دولت ترکیه با دولت دمشق نیز بر رویکرد اخوان با دولت مرکزی تاثیرگذار خواهد بود.

نگاهی به شکاف‌های داخلی رژیم صهیونیستی

کتاب «اسرائیل: ادامه با خاتمه» نیز کتابی بود که از سوی محمد پاکدامن، نویسنده کتاب، تهیه و معرفی شد. پاکدامن گفت: مخاطب کتاب می‌تواند محققان دانشگاهی، تصمیم گیرندگان و سایر علاقه مندان باشد و موضوع کتاب درباره مهمترین بحران‌های داخلی رژیم صهیونیستی است. سه عامل باعث عدم تمرکز رهبران این رژیم به مسائل داخلی خود شده است: نخست، مهاجر پذیری این رژیم، اتکا به آمریکا و در نهایت بحران‌زا بودن رژیم صهیونیستی که به طور دائم در جنگ به سر می‌برد.
نویسنده همچنین این سه عامل را باعث تشدید اختلافات و کشمکش داخلی در رژیم صهیونیستی می‌داند و به گفته وی این وضعیتنفرت پراکنی داخلی در میان گروه‌های داخلی و خرده قومیت‌های قومی و صنفی، هویت ملی این رژیم را تخریب کرده است. کتاب مذکور در ۶ فصل تهیه شده است.

وی ادامه داد: در فصل اول با رویکردی بینابینی از دو جنبه فرد محوری و جامعه محوری به بررسی مسائل پرداخته شده و از فصل دوم به صورت موردی، شکاف‌های مختلف در رژیم صهیونیستی بررسی شده است. در این فصل همچنین شکاف‌های مذهبی و رویکردهای جدید جریان‌های مذهبی و تفاوت این گروه‌های مذهبی مورد بررسی قرار گرفته شده است.
پاکدامن، اعتراضات داخلی بویژه در میان شهرک نشینان را بسیار جدی دانست. همچنین موضوع پوپولیست در هویت سازی احزاب و گروه‌های مختلف مورد توجه و تشریح قرار گرفته و به گفته نویسنده رویکردهای پوپولیستی باعث رادیکال تر شدن جامعه شده است. همچنین شکاف‌های متاثر از اقتصاد سیاسی و اعتراضات و کنش‌گری طبقه متوسط در ساخت سیاسی و اجتماعی مورد بحث قرار گرفته است و نویسنده معتقد است که هویت صنفی به صورت گسترده وارد فضای نفرت پراکنی اسرائیل شده است. در فصل پنجم، شکاف‌های قومیتی در اسرائیل مورد بحث قرار گرفته که این شکاف بویژه در میان روس تباران اسرائیل بسیار برجسته است. به گفته نویسنده رویکرد نئونازی‌ها در رژیم صهیونیستی از همین گروه‌های روس تبار نشات گرفته است. مسائل نظامی و مقوله نئوصهیونیسم نیز به عنوان یکی راهکارهای رژیم صهیونیستی در فصل ششم مورد بحث قرار گرفته است.
پاکدامن در جمع بندی کتاب تالیف شده خود تاکید کرد که تمام فصل‌ها به صورت پیوسته و مرتبط با هم بحران‌ها و شکاف‌های داخلی رژیم صهیونیستی را مورد بررسی قرار داده است.
«رضا واعظی» از دیگر نویسندگان شرکت کننده در نشست معرفی کتاب موسسه اندیشه‌سازان نور بود که کتاب خود را با محوریت موضوع «پیاده روی اربعین» معرفی کرد.
به گفته وی، موضوع پیاده روی اربعین به عنوان یک موضوع باعظمت به این دلیل که در جغرافیای مقاومت است، به طور حتم تاثیراتی در پرونده‌های منطقه‌ای دارد و با هدف بررسی این موضوع، تاریخچه این پیاده روی در چهار مرحله از زمان نهضت عاشورا و آمدن جابر مورد بررسی قرار گرفته و در دوره رژیم بعث به طور کامل این رویداد متوقف شد که به دلیل تاثیرات سیاسی آن بود و منجر به انتفاضه صفر شد و در کتاب این موضوع مورد بررسی قرار گرفته است.

واعظی در ادامه اشاره داشت که پس از سرنگونی صدام رویداد پیاده روی اربعین از سوی عراقی‌ها مورد توجه واقع می‌شود، اگرچه تا سال ۱۳۸۷ در ایران و دیگر کشورها چندان مورد توجه نبود و پس از این سال است که این رویداد مورد توجه واقع می‌شود و اوج این رویداد از سال ۱۳۹۳ است که شرکت کنندگان در این مراسم چندبرابر می‌شود. در فصل دوم تحت عنوان از «هویت سازی تا قدرت سازی» به عناصر قدرت و ظرفیت سازی این رویداد توجه شده است و از جمله این رویداد در حوزه جنگ نرم و دیپلماسی عمومی مورد توجه واقع شده است. در بخش‌های بعدی، بهره برداری از رویداد پیاده روی اربعین از جمله تاثیرات آن بر پرونده عراق مورد بررسی قرار می‌گیرد و استقبال گسترده از این رویداد در سال ۱۳۹۳ در واقع ریل گذاری جریانات و اتفاقات در عراق را به نفع گروه‌های مقاومت تغییر داد و این روند تا شکست داعش حتی تا سوریه ادامه می‌یابد. به گفته نویسنده تاثیر رویداد پیاده روی اربعین پس از عراق در سوریه نیزمورد بحث و بررسی قرار گرفته است و خروج سوریه از چنگال تروریست با توجه به تاثیر این رویداد بسیار مورد تاکید و بررسی واقع شده است. در فصل چهارم درباره تاثیرات رویداد پیاده روی اربعین بر جایگاه آمریکا، عربستان و رژیم صهیونیستی بحث صورت گرفته و تاثیرات تمدنی این رویداد از جمله امت سازی و سبک زندگی و ایجاد همدلی‌های فراملی در پرتو این رویداد مورد بحث قرار گرفته است. در فصل ششم به برخی آسیب‌هایی که این رویداد را تهدید می‌کند و همچنین چشم انداز پیش روی این رویداد بزرگ توجه شده است.

نگاهی نو به روابط ایران با ترکیه و روسیه

در ادامه، نشست رونمایی از کتاب، شعیب بهمن نیز به معرفی و ارائه کتاب‌های تالیف شده از سوی خود با همکاری موسسه اندیشه‌سازان نور پرداخت. کتاب «روابط ایران و ترکیه: شراکت، رقابت و خصومت» از جمله کتاب‌های تالیف شده از سوی وی است.
وی گفت: وجود نگاه سنتی به کتاب‌ها و پژوهش‌ها و توصیف وقایع تاریخی و عدم توجه به چارچوب‌های نظری، سلطه دیدگاه‌های چپ و همچنین تئوری زدگی از مهمترین مشکلاتی است که در حوزه پژوهش‌های روابط بین‌المللی وجود دارد. دکتر بهمن تاکید داشت که در کتاب ایران و ترکیه تلاش داشته تا چنین مشکلاتی وجود نداشته باشد و در چارچوب یک الگوی جدید مباحث مورد توجه قرار گیرد. تاریخ روابط دو کشور، رویکردهای سیاست خارجی در ایران و ترکیه و رقابت‌های منطقه‌ای دو کشور از جمله فصول تشکیل دهنده این کتاب است.
کتاب «روسیه و ایران»، دومین کتابی بود که از سوی بهمن معرفی و ارائه شد که در آن نویسنده تلاش داشته تا بحث کند که نگاه روس‌ها به روابط با ایران چگونه است؟ به گفته دکتر بهمن، آثار متعددی درباره روابط ایران و روسیه در حال حاضر وجود دارد که در این آثار به طور عمده نگاهی ایرانی به روابط دو کشور وجود دارد و در بهترین وضعیت از منابع غربی ترجمه شده برای تحلیل این روابط استفاده شده است که با توجه به نگاه خصومت آمیز غرب به روسیه این نوع رویکرد، نگاه درستی به روابط با روسیه در داخل ایران ندارد.
وی در ادامه گفت: محرمانه بودن بسیاری از اسناد و مدارک روابط روسیه و ایران و همچنین عدم کارایی یک نظریه و یا تئوری خاص برای تحلیل روابط دو کشور از دیگر چالش‌های پیش رو در تحقیق پیرامون این موضوع است که باعث شده نتوان روابط مسکو و تهران را در قالب یک نظریه صرف مورد بررسی قرار داد. در این کتاب از منظر نگاهی روسی به روابط مسکو و تهران نگاه شده است. برهمین اساس نگاه رسانه‌های روسی به روابط با ایران، نگاه روس‌ها از چارچوب فرهنگی، نگاه از چارچوب اقتصادی، اهمیت بین‌المللی و منطقه‌ای ایران، بررسی عوامل خارجی بر نگاه روس‌ها به ایران مانند قدرت‌های بزرگ و ساختار روابط بین‌الملل و نگاه نخبگان روسی به ایران از جمله ولادیمیر پوتین (به عنوان مهمترین عنصر تصمیم گیرنده روسیه) در چارچوب روابط دو کشور مورد توجه واقع شده است. بیش از ۸۰ درصد منابع این کتاب از منابع مطالعاتی روسی استفاده شده تا بتوان نگاه دقیق‌تری را به روابط دو کشور ارائه داد.

بررسی روابط ایران و عربستان

کتاب «روابط ایران و عربستان» نوشته کاظمی از دیگر کتاب‌های ارائه شده در این نشست بود که توسط نویسنده کتاب معرفی شد.نویسنده درفصل اول کتاب، نگاهی تاریخی به روابط دو کشور داشته و در فصل دوم برخی تنش‌ها در روابط دو کشور را مورد اشاره قرار داده است. در فصل سوم جایگاه عربستان و ایران در مسائل بیداری اسلامی، افراط گرایی و مسائل تکفیری مورد توجه قرار گرفته است و در فصل چهارم برخی از مسائل منطقه‌ای از جمله بحران قطر، ناتوی عربی، روابط در دوران پساافراط گرایی بحث شده و در فصل پنجم سناریوهای روابط ایران و عربستان مورد بحث قرار گرفته است.
کاظمی همچنین چشم انداز و نتیجه گیری کلی از روابط دو کشور در شرایط فعلی را در کتاب خود ارائه داده است که این چشم انداز با توجه افزایش نظامی‌گری در خلیج فارس، برنامه‌های دو کشور برای تداوم قدرت گرایی و کسب تاثیر گذاری در منطقه از سوی نویسنده ارائه شده است.
به اعتقاد او افزایش واگرایی ایران و عربستان و تداوم تنش میان روابط دو کشور در حال حاضر مهمترین توصیف وضعیت روابط دو کشور است.

زارعی و معرفی کتاب تقویم مقاومت

در پایان نشست، «سعدالله زارعی»، رئیس موسسه مطالعاتی اندیشه‌سازان نور ضمن تقدیر از نویسندگان کتاب‌های ارائه شده، این نشست را بسیار مهم عنوان کرد.
زارعی همچنین در این نشست کتاب «تقویم مقاومت» با مشارکت ۲۳ نویسنده را معرفی کرد که هدف از تهیه آن استفاده توسط روابط عمومی‌ها، برنامه‌های عمومی و رادیو و تلوزیونی بوده است و به گفته وی با توجه به این نیاز، محتوای کتاب نیز با نگاهی رسانه‌ای تهیه شده است.
وی گفت: کتاب تقویم مقاومت، محتوایی روایی و داستانی دارد و این به دلیل وجود جذابیت برای مخاطب است، اگرچه به گفته مدیر موسسه اندیشه‌سازان نور این کتاب با وجود متن ۴۲۰ صفحه‌ای خود، اما همه تحولات مقاومت را پوشش نداده و تلاش می‌شود که در جلد بعدی این کتاب، تحولات دیگری از جبهه مقاومت نیز پوشش داده شود.
زارعی همچنین عنوان داشت: هر کار تالیفی که تا کنون صورت گرفته در واقع در پاسخ به نیازهای مهم در حوزه روابط بین‌الملل و منطقه‌ای برای جمهوری اسلامی ایران است و امید است که این آثار پژوهشی و تحقیقی چراغ راه مسئولان سیاست خارجی در کشور قرار گیرد.

اخبار مرتبط

«پای کوب» روایتی از زندگی اولین شهیدِ روحانیِ فاطمیون

اختصاصی|کتاب نعمت‌جان رونمایی شد

کتاب بیانات امام خمینی(ره) در دوران دفاع مقدس رونمایی شد

0 نظر

ارسال نظر

capcha