توسعه حمل ونقل عمومی، زیربنای کاهش آلودگی هوا

سرویس شهروندی «سراج24»- همه ساله در فصل سرما هوای کلانشهرها به ویژه تهران به مرز خطر و هشدار می رسد، مرز خطری که بنا به ادعای روزنامه همشهری و بر اساس آمار بهشت زهرا، از اول فروردین امسال تا آخر آبان ۱۸هزار و ۶۴۲ شهروند تهرانی بر اثر ایست و سکته قلبی که با آلودگی مرتبط است، جان خود را از دست داده‌اند. به عقیده کارشناسان اگرچه عواملی همچون ریزگردها، خودروهای فرسوده، کم کیفیت بودن خودورهای تولید داخل، ضعف مدیریت در توسعه فضای سبز، کیفیت پایین سوخت‌های فسیلی تولید داخل و ... به عنوان دلایل مهمی در افزایش آلودگی هوا مطرح هستند اما آنچه نباید از نظر دور داشت کم توجهی به گسترش وسایل حمل ونقل عمومی است. مهرداد بائوج لاهوتی عضو هیات رئیسه فراکسیون مدیریت شهری وروستایی مجلس اختصاص نیافتن اعتبارات را مانع توسعه حمل ونقل عمومی می‌داند، قادری دیگر عضو هیات رئیسه فراکسیون مدیریت شهری و روستایی نیز توسعه حمل ونقل عمومی را قربانی اختلاف دولت وشهرداری‌ عنوان کرده و بزرگواری عضو کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی با نگاهی انتقادی به کم توجهی مسئولان به این مسئله، یادآور می‌شود که توسعه حمل ونقل عمومی، زیربنای صرفه جویی ریالی است. اختصاص نیافتن اعتبارات، مانع توسعه حمل ونقل عمومی مهرداد بائوج لاهوتی عضو هیئت رئیسه فراکسیون مدیریت شهری وروستایی مجلس با انتقاد از تخصیص نیافتن اعتبارات به حمل ونقل عمومی از سوی دولت، گفت: بنابر قانون برنامه پنجم توسعه، باید سالانه چهار هزار میلیارد تومان به حمل ونقل شهری اختصاص یابدکه تاکنون ۴۰درصد آن تحقق یافته است . نماینده مردم لنگرود در مجلس شورای اسلامی، افزود: در قانون برنامه پنجم توسعه قانونگذار هرساله بودجه چهار هزار میلیارد تومانی را برای گسترش و توسعه حمل ونقل عمومی در شهر‌ها از محل بودجه عمومی مصوب کرد که هم اکنون تنها ۴۰ درصد این مبلغ هزینه می‌شود. وی درباره کم‌کاری‌ها در توسعه حمل ونقل عمومی، تصریح کرد: تا پایان برنامه چهارم توسعه قرار بود ۷۵ درصد جابجایی‌های درون‌شهری به‌وسیله وسایل حمل ونقل عمومی انجام شود که تاکنون و در دومین سال از برنامه پنجم توسعه، این مهم محقق نشده است. این نماینده مردم در مجلس نهم ۸۰درصد آلودگی‌ها کلانشهر‌ها را ناشی از تردد خودروها خواند وگفت: از ۷۵ درصد سهم درنظر گرفته شده در برنامه چهارم توسعه برای حمل ونقل عمومی قرار بر این بود که مترو ۳۰ درصد جابجایی‌ها را در مسافرت‌های درون‌شهری مرتفع سازد، این در حالی است که هم اکنون این سهم در جابجایی برای مترو ۵ تا ۶ درصد است. وی، یادآور شد: طبق طرح جامع کاهش آلودگی هوا در بحث استاندارسازی سوخت خودروها قرار بود تمامی خودروها تا پایان مهلت تعیین شده به استاندارد یورو ۴ مجهز شوند، اما ما شاهد هستیم که اکثر خودورهایی که هم اکنون در سطح شهر در حال تردد هستند استاندارد یورو ۲ دارند. لاهوتی افزود: در مدیریت شهری تا دغدغه‌هایی نظیر توسعه و نوسازی ناوگان حمل و نقل عمومی مرتفع نشود، ما شاهد معضلاتی نظیر آلودگی هوا و به مخاطره افتادن سلامت شهرومندان هستیم. عضو کمیسیون عمران در مجلس نهم، علت بی‌رغبتی به استفاده از وسائل حمل ونقل عمومی را فرسودگی و ضعف خدمات‌رسانی خواند وگفت: دلیل اصلی که در شرایط کنونی شهروندان از وسایل حمل ونقل عمومی کمتر استفاده کرده و خودروهای شخصی را به ناوگان حمل ونقل عمومی ترجیح می‌دهند آن است که وسائلی امن و راحت دراختیار ندارند. عضو فراکسیون مدیریت شهری و روستایی مجلس شورای اسلامی، در زمینه معضلات ناشی از بی توجهی به توسعه حمل ونقل عمومی، یادآور شد: اگر مسئولان اجرایی به خسارت‌های مالی ناشی از تعطیلات چند روزه تهران به خاطر آلودگی هوا توجه و همین میزان را به توسعه حمل ونقل عمومی اختصاص دهند، بخش قابل توجهی از مشکلات مدیریت شهری مرتفع خواهد شد. توسعه حمل ونقل عمومی قربانی اختلاف دولت وشهرداری‌ جعفر قادری عضو فراکسیون مدیریت شهری و روستایی مجلس، با یادآوری اختصاص هزینه‌های سنگین به یارانه سوخت خودروهای شخصی، گفت: به طور قطع توسعه ناوگان حمل ونقل عمومی و ترغیب شهروندان به استفاده از آن رقم قابل توجهی صرفه‌جویی ریالی برای کشور به همراه خواهد داشت. نماینده مردم شیراز در مجلس شورای اسلامی درباره کم توجهی به توسعه حمل و نقل عمومی در کلانشهر‌ها، افزود: توسعه حمل ونقل عمومی در کلانشهر‌ها، قربانی اختلافات موجود میان دولت و شهرداری‌ها شده که تبعات آن هم بر دوش مردم تحمیل شده است. این نماینده مجلس نهم، درباره دیگر معضلات پیش‌روی توسعه حمل ونقل عمومی، گفت: در بررسی‌های صورت گرفته از سوی مرکز پژوهش‌های مجلس و نهاد‌های ذی‌ربط در شهرداری‌ها یکی از مشکلات مهم در توسعه نیافتگی حمل ونقل عمومی متناسب با افزایش جمعیت شهر‌ها، تفکیک نشدن وظایف محلی با ملی و خصوصی با دولتی است. وی همچنین با بیان اینکه دولت تاکنون به صورت کامل به تعهدات خود برای تامین اعتبارات حمل ونقل عمومی عمل نکرده است، تاکید کرد: از دیگر سو شاهد هستیم که شهرداری‌ها نیز در انجام وظایف محوله ناتوان بوده و برای تأمین هزینه‌های خرید تجهیزات از اعتبارات لازم برخوردار نیستند. قادری ادامه داد: بی‌توجهی به گسترش و توسعه حمل ونقل عمومی پیامد‌های منفی نظیر، افزایش آلاینده‌های زیست محیطی، آلودگی هوا و ترافیک شهری را در بردارد که امنیت جسمی و روانی شهروندان را به مخاطره می‌اندازد. عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی، هزینه‌های سنگین اختصاص یافته به یارانه سوخت خودروهای شخصی را از دیگر موارد درخور توجه در بحث یاد شده خواند وگفت: اگر ناوگان حمل ونقل عمومی به صورت متناسب توسعه و نوسازی شود، ما شاهد کاهش استفاده از خودروهای شخصی و در نتیجه صرفه‌جویی در اعتبارات اختصاص یافته به سوخت خودروهای شخصی هستیم که این مسئله می‌تواند رقم قابل توجهی صرفه‌جویی ریالی برای کشور به همراه داشته باشد. توسعه حمل ونقل عمومی، زیربنای صرفه جویی ریالی سیدعلی محمد بزرگواری عضو کمیسیون کشاورزی، آب ومنابع طبیعی مجلس، با تاکید بر ضرورت فرهنگ سازی برای استفاده از ناوگان حمل ونقل عمومی، گفت: ترغیب مردم به استفاده از ناوگان حمل ونقل عمومی نیازمند اقدامات موثری همچون نوسازی، بهسازی و توسعه حمل ونقل عمومی است. نماینده مردم کهکیلویه وبویراحمد در مجلس شورای اسلامی، افزود: هرساله در فصل سرما به علت عواملی نظیر وارونگی هوا، حجم آلاینده های زیست محیطی مرتبط با آلودگی هوا در کلانشهر‌ها افزایش می یابد که در این میان گسترش و توسعه حمل و نقل عمومی و فرهنگ‌سازی برای استفاده از این ناوگان، محوری اصلی و اقدامی بنیادی برای حل معضل آلودگی خواهد بود. این نماینده مجلس نهم، با تاکید بر ضرورت فرهنگسازی برای استفاده از حمل و نقل عمومی، تصریح کرد: در فرهنگ‌سازی و ترغیب مردم به استفاده از ناوگان حمل ونقل عمومی مسئولان باید مسئولان اقداامت موثری در جهت نوسازی، بهسازی و توسعه حمل ونقل عمومی نظیر مترو، خطوط اتوبوسرانی و تاکسیرانی انجام داده و اعتبارات لازم را به این بخش اختصاص دهند. وی با بیان ضرورت هم افزایی دولت و شهرداری‌ها برای حل معضلات شهری نظیر آلودگی هوا و توسعه ناوگان حمل ونقل عمومی، افزود: اگر سیستم حمل و نقل عمومی سریع، راحت و ارزان به شهروندان خدمت‌رسانی کنند، به طور معمول مردم از استفاده از خودروهای شخصی برای قالب تردد‌های شهری‌شان پرهیز می‌کنند این موضوع نه تنها معضلاتی همچون آلودگی و ترافیک را کاهش می دهد بلکه صرفه جویی ریالی را در پی کاهش مصرف سوخت خودروهای شخصی به دنبال خواهد داشت. عضو هیات رئیسه کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس شورای اسلامی، تصریح کرد: تردد خودروهای شخصی تک سرنشین کلانشهر‌های بزرگ نظیر تهران را در ساعات شلوغ به پارکینگی بزرگ تبدیل کرده است که جای امیدواری دارد مسئولان مدیریت شهری راهکار‌های ممکن کوتاه مدت ودرازمدت را برای رفع این نقیصه در پیش بگیرند./