به گزارش «
سراج24»؛ روزنامه خراسان در سرمقاله خود با عنوان «چرا افزایش 5 برابری یارانه خطرناک است؟» به قلم «مهدی حسن زاده»آورده است:بار دیگر فضای اقتصادی کشور تحت تأثیر اظهارنظری جنجالی درباره هدفمندی یارانه ها قرار گرفت و رئیس جمهور پس از ارائه آمار و ارقام و برخی محاسبات درباره حجم یارانه انرژی در اقتصاد با احتساب نرخ ارز 2500 تومانی از امکان افزایش 5.25 برابری یارانه نقدی سخن گفت. به عبارت دیگر بر اساس اظهارات آقای احمدی نژاد امکان پرداخت بیش از 230 هزار تومان در هر ماه به هر فرد وجود دارد. به تعبیر رئیس جمهور با این اقدام هدفمندی در یک مرحله انجام و کار تمام می شود. با این حال بررسی طرف دیگر معادله افزایش یارانه و مهمتر از آن شرایط زمانی اجرای این طرح کاملاً ضروری است. چرا که در حقیقت رئیس جمهور فقط طرف پرداخت نقدی یارانه را در اجرای یکباره و کامل هدفمندی بیان کرده اند و مشخص نکرده اند توزیع این میزان یارانه معادل چه مقدار افزایش در قیمت حامل های انرژی است.
اما مهمتر از این نکته شرایط زمانی اجرای کامل قیمت حامل های انرژی است. اجازه دهید مروری بر مواضع دولت درباره شرایط زمانی اجرای مرحله نخست هدفمندی داشته باشیم و ببینیم با همان مواضع آیا اکنون شرایط مناسبی برای اجرای مرحله دوم هدفمندی آن هم با این وسعت و شدت می باشد؟ مروری بر روند اجرای مرحله نخست هدفمندی نشان می دهد پس از تصویب قانون هدفمندی در اواخر سال 88، دولت ملزم به اجرای قانون در سال 89 بود اما اجرای این قانون را در 3 ماه پایانی سال 89 انجام داد. وزیر اقتصاد در دفاع از تأخیر در اجرای مرحله نخست این قانون اعلام کرده بود که تلاطم در بازار طی مهر و آبان 89 از یک سو و ضرورت انتظار برای نزولی شدن نرخ تورم دلایل تأخیر در اجرای مرحله نخست این قانون بود و پس از نزولی شدن و رسیدن نرخ تورم به حدود 10 درصد و ثبات در بازار ارز مرحله نخست هدفمندی اجرا شد. با این وصف نگاهی به شرایط موجود نشان می دهد که فضا برای اجرای مرحله دوم هدفمندی مهیا نیست. چرا که از یک سو تورم 26.1 درصدی سالانه و 36 درصدی نقطه به نقطه نشان از التهاب قیمت ها دارد و از سوی دیگر بازار ارز همچنان با نوسان روزانه بین 50 تا 100 تومان و افزایش حدود 500 تومانی نرخ دلار طی 3 هفته اخیر مواجه است. حال در فضای افزایش سریع نرخ تورم و بی ثباتی نسبی در بازار ارز، مشخص است اجرای مرحله دوم هدفمندی با ابعادی به مراتب وسیعتر از مرحله اول تا چه اندازه خطرناک است. با مروری بر آن چه آقای احمدی نژاد گفت مشخص می شود که حجم آزادسازی یارانه در مرحله دوم بیش از 5 برابر مرحله نخست خواهد بود. اگر اثرات تورمی آن را نیز 5 برابر در نظر بگیریم، با توجه به افزایش 10 درصدی نرخ تورم طی یکسال پس از مرحله نخست هدفمندی باید منتظر افزایش 50 درصدی نرخ تورم طی یک سال با اجرای کامل هدفمندی باشیم. البته در عمل این افزایش تورم می تواند بیش از 5 برابر نیز باشد چرا که روند تورم در زمان اجرای مرحله نخست نزولی و بازار ارز با ثبات بود اما هم اکنون با فزاینده بودن روند تورم و بی ثباتی نسبی در بازار ارز پس از اجرای مرحله دوم هدفمندی با ابعادی که آقای احمدی نژاد گفت باید منتظر توفان تورمی باشیم.
ضمن این که شرایط اجتماعی و همدلی لازم بین بخش های اقتصادی برای این کار وجود ندارد. در مرحله نخست هدفمندی تشکل های بخش خصوصی و اصناف متعهد شدند تا چند ماه پس از آغاز اجرای هدفمندی قیمت ها را افزایش ندهند و چنین نیز شد اما با خلف وعده دولت در حمایت از بخش تولید به نظر نمی رسد تولید کنندگان کالاها همراهی چندانی با اجرای این بار جهشی و بسیار گسترده هدفمندی داشته باشند. اگر در مرحله نخست هدفمندی دولت با همراهی بازار و بخش خصوصی توانست از جهش ناگهانی قیمت ها تا چند ماه پس از آغاز اجرا جلوگیری کند اکنون خطر جهش قیمت ها در بدو اجرای مرحله جدید هدفمندی کاملاً جدی است.مضاف بر این شرایط نامساعد نظام بانکی، حجم گسترده معوقات بانک ها، چک های برگشتی وافزایش نرخ بیکاری همه و همه حاکی از این است که اقتصاد ایران در شرایط فعلی تحمل شوک ویرانگری چون افزایش 5 برابری یارانه را ندارد و البته نگارنده کاملاً مطمئن است که دلسوزان نظام جلوی چنین بی تدبیری را خواهند گرفت.
