به گزارش «سراج24»، نخستین همایش بینالمللی اخلاق و ادیان، صبح امروز 9 اسفندماه با سخنرانی آیتالله جوادی آملی، در محل بنیاد بینالمللی علوم وحیانی اسراء در قم آغاز به کار کرد.
آیتالله جوادی آملی در مراسم افتتاحیه همایش اخلاق و ادیان گفت: اخلاق امری ضروری برای همگان به شمار میرود و در واقع فن چگونگی ارتباط با دیگر اعضای جامعه است.
وی افزود: آن نوع معرفتشناسی که مبتنی بر حس و تجربه باشد، تنها موجب تحیر شده و اخلاقی سرگردان را در پی خواهد داشت، اما معرفتی که بر اساس دین و الهیات شکل بگیرد، جهانبینی توحیدی را به وجود میآورد.
استاد برجسته حوزه علمیه قم با بیان اینکه تمام فضائل اخلاقی به عدل باز میگردد، گفتند: این عنصر توجیهکننده تمام خوبیها و نیکیهای اخلاقی است؛ در اینجا معرفتشناسی تجربی و حسی کاری از پیش نخواهد برد، زیرا نمیتواند جایگاه عدل را به خوبی درک کند.
این استاد برجسته حوزه علمیه قم ادامه داد: چنانچه وحی و ارتباط با خداوند وجود نداشته باشد، آنگاه اخلاق به عنوان یک فن علمی جایگاهی نخواهد داشت.
آیتالله جوادی آملی با بیان اینکه خداوند با همه قدرت و تسلط خود با انسان سخن میگوید، عنوان داشت: پیامبر اکرم(ص) نیز به صورت تمامرخ با دیگران سخن میگفت و تمام توجهش به مخاطب اختصاص داشت.
این مفسر قرآن کریم تکیه بر وحی را لازمه اخلاق علمی و دینی دانست و افزود: چنانچه خلق عظیم و رفتار الهی در جامعه رواج داشته باشد، هیچگاه فجایعی چون جنگ جهانی رخ نمیدهند.
وی رسیدن به مقصد صحیح را نتیجه اخلاق حسنه دانست و تصریح کرد: تعیین موضوع اخلاق بر عهده فلسفه است و اگر فلسفهای توانمند داشته باشیم، آنگاه شاهد ارائه اخلاقی کاربردی و قوی خواهیم بود.
آیتالله جوادی آملی با بیان اینکه در مراتب اخلاقی انسان میکوشد تا به درجات بالای تقوا دست یابد، عنوان کرد: انجام واجبات، ترک محرمات و رعایت اخلاق حسنه مانند پلههای یک نردبان هستند که شخص عارف بر روی آن ایستاده و در صورتی که یکی از آنها را انکار کند یا انجام ندهد سقوط خواهد کرد.
استاد برجسته حوزه علمیه قم با اشاره به اخلاق به عنوان مبانی حکمت متعالیه عنوان کرد: عقل نظری که مسئول اندیشه است سه حوزه را اداره میکند؛ فقه و کلام از جمله این امور هستند، اما عقل عملی متفاوت با این مسئله است.
وی با بیان اینکه عالمان بی عمل در طول تاریخ کم نبودهاند، گفت: عقل عملی کلید باور است، زیرا ممکن است عقل نظری مسئلهای را درک کند، اما باور به آن در وجود آدمی شکل نگیرد.
آیتالله جوادی آملی با اشاره به روایتی از حضرت علی(ع) اضافه کرد: در جبهه جهاد درونی دست و پای انسان بسته هوس است. بسیاری از انسانها دارای فهم و درک کافی هستند و رفتارهای خلاف اخلاق را در مییابند، اما به دلیل اینکه عقل عملی آنها تقویت نشده، بر اساس دانستههایشان عمل نمیکنند.
وی ایمان را از شئون فن اخلاق و عقل عملی دانست و بیان کرد: عقل نظری مسئول ادراک است و پذیرش حقیقت نیز توسط عقل عملی صورت میگیرد و در صورتی که دارای مشکل باشد، حتی در صورت یقین هم نمیتواند حقیقت را بپذیرد؛ رعایت اخلاق برای جلوگیری از بروز مشکل در عقل عملی انسان است.
آیتالله جوادی آملی با بیان اینکه نظام الهی و اسلامی ایران تداوم قیام انبیاست، گفت: امیدواریم با رعایت اخلاق حسنه که موجب اصلاح و اداره صحیح جامعه میشود، از این پس شاهد فجایع و جنایاتی چون جنگهای خانمان برانداز و جریان قرآنسوزی و مسلمانکشی نباشیم.
در این همایش دو روزه جمع کثیری از اساتید حوزوی و دانشگاهی از ایران و کشورهای اروپایی و آسیایی در حوزه اخلاق و دین حضور دارند و به ارائه مقاله خواهند پرداخت.
