به گزارش سراج24،اعلام آمادگی رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه برای اعطای تابعیت به حدود سه میلیون پناهنده سوری از بین مخالفان این کشور که در اردوگاههای پناهندگان ترکیه به سر می برند، همزمان با نزدیک شدن روابط با اسرائیل و حل اختلافات با روسیه این سوال را مطرح می کند که اردوغان با این کار به دنبال تحقق چه اهدافی است؟
در این خصوص باید در نظر داشت که اردوغان برای اعلام آمادگی اعطای تابعیت به پناهندگان سوری زمان دشواری را انتخاب کرده است زیرا با نزدیک شدن روابط ترکیه به اسرائیل بیم دارد که وجهه کشورش در بین عرب ها خدشه دار شود به اضافه اینکه نفوذ کُردها در خط مرزی ترکیه و سوریه تحت حمایت گسترده آمریکا به خوبی نشان می دهد که واشنگتن در این خصوص نقش دارد و این چیزی است که ترکیه از آن ناراضی بوده و موجب نگرانی آنکارا شده است.
در طول پنج سال گذشته که سوریه با جنگ و بحران دست به گریبان بوده است، اردوغان محرک تمام عملیات نظامی در شمال سوریه بود و در واقع نقش پدرخوانده تمام گرههای تکفیری مستقر در آن منطقه را ایفا می کرد و به نقش کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس به ویژه عربستان در حمایت از گروههای مخالف سوری به ویژه گروه موسوم به «جیش الاسلام» چشم امید بسته بود.
چرا اردوغان برای اعطای تابعیت به پناهندگان سوری اعلام آمادگی کرده است؟
اعلام آمادگی ترکیه برای اعطای تابعیت به سه میلیون پناهنده سوری در اردوگاههای پناهندگان ترکیه به طور مستقیم در پی نزدیک شدن روابط روسیه و ترکیه صورت گرفته است و عربستان این رویکرد ترکیه را به مثابه فراهم کردن مقدمات اعلام کنار گذاشتن گزینه نظامی در سوریه از سوی اردوغان تلقی می کند.
بر این اساس رسانه های سعودی ترس و نگرانی خود را از این رویکرد ترکیه ابراز داشتند تا جایی که نویسندگان سعودی مرتبط با سازمان اطلاعات و قصر پادشاهی از جمله «عبدالرحمن الراشد» در این زمینه مطالب متعددی نوشتند از جمله اینکه وی در یک مقاله در روزنامه الشرق الاوسط نوشت که منفعت اردوغان در دست برداشتن از حمایت از مخالفان سوری نیست بلکه در بازنگری در سیاست های خود مبنی بر تحریم ارتش آزاد نهفته است زیرا این گروه با وجود زیان هایی که متحمل شد، ثابت کرده است که تنها گزینه سوریه است که شایستگی حمایت و امید بستن را دارد.
الراشد همچنین در بخش دیگری از این امقاله نوشت که به نفع ترکیه است که گزینه نظامی علیه بشار اسد را تقویت کند تا بتواند به راهکار سیاسی میانه بین نظام حاکم و مخالفان دست یابد.
دو خط مشی اصلی سیاست کنونی اردوغان
اما اردوغان متوجه شده است که نمی تواند پرونده سوریه را از طریق راهکار نظامی نهایی کند از همین رو در برخی سیاست های خود نوعی بازنگری را در پیش گرفته است و از همین جا به نظر می رسد که راهبرد اردوغان مبتنی بر دو خط مشی اصلی است که عبارتند از:
اول: سیاست گشایش روابط با روسیه و حل و فصل اختلافات با آن که البته نیازمند امتیاز دهی به روسیه در سوریه است و مهم ترین بخش آن متوقف کردن حمایت از گروههای مسلح در حلب است.
دوم: نفوذ کُردها در خط مرزی ترکیه با سوریه و عراق تحت حمایت گسترده و مستقیم آمریکا، فرانسه، انگلیس و آلمان موجب شد اردوغان بار دیگر برگ پناهندگان سوری را رو کند آن هم در حالی که قبلا از ان علیه اروپا استفاده کرده و زمینه مهاجرت آنان را به اروپا فراهم کرده بود، اما این بار از این موضوع تحت عنوان اعطای تابعیت ترک استفاده می کند و در نظر دارد پس از آن این پناهندگان را به سوریه بازگردانده و با این کار مشکل جمعیتی، نظامی و سیاسی علیه کُردهای سوریه را به وجود آورد و در نتیجه آنان را تضعیف کرده و زمینه فروپاشی نهادهای مختلف آنان را فراهم کند و مقدمات کشمکش گسترده و شدید بین عربها و کُردها را در شمال سوریه فراهم کند.
این گام ترکیه می تواند به یک بند در توافق اتحادیه اروپا و ترکیه بر سر حل و فصل مشکلات مهاجران به اروپا تبدیل شود و اینجاست که اردوغان به دو هدف می زند اول فراهم کردن زمینه راه حلی که برای اروپا رضایت بخش باشد مبنی بر توقف مهاجرت پناهندگان سوری به اروپا و دوم دستیابی به حمایت اقتصادی اروپایی در برابر انتقال آن دسته از مهاجران سوری به کشورشان که تابعیت ترک گرفته اند.
منبع:تسنیم
