به گزارش "
سراج24" محمود احمدی نژاد چندی پیش در آیین گشایش دو طرح مهر ماندگار پتروشیمی از اقتصاد "منهای نفت" سخن گفت و خطاب به نمایندگان اظهار کرد: دندان صادرات نفت را می کشیم و باور کنید می توان کشور را بدون درآمدهای نفتی اداره کرد.
بدون تردید اداره اقتصاد ایران اسلامی بدون نفت و درآمدهای رانتی یکی از آروزهای بزرگ کشور است اما رویایی که رئیس جمهور بر شدنش اصرار دارد نه یک شبه است و نه خلق الساعه.
متاسفانه سیاست های غیررایج کشورمان در بهره برداری اصولی از درآمدهای نفتی چنان بلایی را بر سر اقتصاد آورده است که اصلاح آن نیازمند برنامه ریزی بلند مدتی است که برای اجرای آن باید از همه ظرفیت های اجرایی و درآمدی استفاده کرد. از زمان کشف نفت در ایران پاشنه درآمدی کشور از کشاورزی و تجارت به نفت و رانت چرخید و در این بین،راکد ماندن دیگر بخش های اقتصادی و صنعتی و غیرصنعتی یگانه مولود نفت بود و بس.
مقام معظم رهبری سال ها پیش در سخنرانی به خوبی به این ضرورت اشاره کردند که اتکای اقتصاد ایران باید از درآمدهای نفتی برداشته شود و آرزو کردند روزی چاه های نفت ایران بسته شود. به دیگر بیان خارج کردن نفت از اقتصاد آرزویی دیرین است اما بلایی که نفت بر سر اقتصاد ایران و البته دیگر کشورهای نفت خیز آورده است همه را به یاد اظهار نظر صریح زکی یمانی معروف به "سزار نفت" می اندازد که می گوید: " در تقبیح نفت همان بس که ای کاش به جای طلای سیاه،آب داشتیم !"
آقای رئیس جمهور که اداره کشور بدون نفت را راحت عنوان می کنند بد نیست به این پرسش پاسخ دهند که چطور در زمان بودجه نویسی دولت نهم و دهم بیشترین حجم درآمدها مربوط به درآمد های نفتی بود و بودجه به طور شگفت انگیزی وابسته به نفت بود.
وابستگی بودجه به نفت از 63 درصد در سال 84 به 65 درصد در سال 85 رسید که اولین پرش دولت احمدی نژاد در بودجه نویسی نفتی است. دولت در تنظیم و تدوین بودجه سال 86 باید قانون را در نظر می گرفت و طبق یکی از اهداف برنامه چهارم توسعه، باید در مسیر کاهش وابستگی به نفت حرکت می کرد اما نکرد؛اگر آقای احمدی نژاد به کاهش وابستگی بودجه به نفت در قالب برنامه چهارم عمل می کرد عدد وابستگی به نفت باید به صفر می رسید ولی خبری نشد!
قصه وابستگی در سال 87 باز هم تکرار شد؛ رئیس وقت کمیسیون برنامه و بودجه مجلس در اظهارنظری جنجالی پس از بررسی وبدجه اعلام کرد میزان وابستگی بودجه کل کشور به نفت به رقم استثنایی 85 درصد رسیده است؛تقریبا چیزی معادل 170 میلیارد دلار.البته این رقم در بودجه عمومی کشور معادل 66 درصد به ثبت رسید.
به دیگر بیان می توان گفت میزان وابستگی به نفت در بودجه سنواتی در چهار ساله برنامه چهارم توسعه تا سال 87 نسبت به چهار ساله آخر برنامه سوم با حدود چهار درصد رشد از 8/58 به 2/62 افزایش پیدا کرده است ودر سال 87 نیز میزان وابستگی به درآمدهای نفتی 66درصد بوده است.
در سال 88 و 89 روند وابستگی به نفت کاهش پیدا کرد هرچند که اقتصاد دانان مجلس براین باورند که در این دو سال وابستگی |پنهان" دامان اقتصاد را گرفت . جالب آن که معاون بودجه ای دولت در همایشی در قزوین اعلام کرد که تا دو سال دیگر وابستگی درآمدی به نفت قطع می شود.
در بودجه سال 90 و 91 اما داستان تغییر کرد؛ میزان وابستگی به بودجه سال 90 نسبت به سال 89 با افزایشی 15 درصدی همراه شد که انتقادات بسیاری را در بر داشت.بودجه امسال هم با افزایش درآمدهای نفتی همراه شد اما دولت با زیرکی خاصی آن را پیاده کرد اما به دلیل کاهش فروش نفت این روزها با کسری بودجه دست و پنجه نرم می کند.
اگر این روزها از بودجه انقباضی و افزایش درامدهای مالیاتی به عنوان جایگزینی برای درامدهای نفتی سخن به میان می آید نشان از عزم دولت برای نفت زدایی بودجه نیست بلکه شرایطی است که کشور را مجبور به لحاظ کردن این امر در سیاست های اقتصادی می کند.
آقای رئیس جمهور در شرایطی سعی دارد خود را "منجی" اقتصاد غیرنفتی معرفی کند که آمارهای موجود در این باره موید این مطلب است که بیشترین وابستگی به نفت در بودجه های کشور مربوط به دولت های محمود احمدی نژاد است.
همه دلسوزان نظام براین مقوله متفق القولند که وابستگی به نفت باید به صفر نزدیک شود اما بهتر است آقای رئیس جمهوربه این پرسش پاسخ دهندکه اگر این امر سهل الوصولاست چرا به احکام برنامه چهارم عمل نکردند و براساس برنامه پیش نرفتند؟
به هر صورت باید به سمت اقتصاد چند محصولی و غیر نفتی حرکت کرد اما راه و سرعت مورد نیاز باید به دقت مورد بررسی قرار گیرد.
