ایران در جمع ۲۰ کشور برتر جهان در حوزه‌های علوم شناختی

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی از قرار گرفتن ایران در جمع ۲۰ کشور برتر جهان در عمده حوزه‌های شناختی خبر داد و گفت تاکنون حدود ۷۰ محصول فناورانه شناختی در کشور تجاری‌سازی شده است.

به گزارش سراج24؛ نشست خبری «اقدامات ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی» در سالی که گذشت و برنامه‌های پیش‌رو» با حضور عطاالله پورعباسی دبیر این ستاد صبح امروز در محل معاونت علمی برگزار شد.

هزار فناور فعال در حوزه شناختی

عطاءالله پورعباسی، دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی، در تشریح اقدامات این ستاد و برنامه‌های پیش‌رو اظهار کرد: این زیست‌بوم اکنون حدود ۱۰ هزار پژوهشگر و فعال را دربر می‌گیرد که از این میان نزدیک به هزار نفر فناور هستند. همچنین حدود ۶۰ شرکت دانش‌بنیان در این حوزه فعالیت می‌کنند.

۷۰ محصول تجاری‌سازه شده شناختی

وی افزود: تاکنون حدود ۷۰ محصول فناورانه شناختی در کشور تجاری‌سازی شده و ایران در حوزه‌هایی مانند تحریک عمقی مغز، ارگانوئیدهای مغزی، مغز مصنوعی و فناوری‌های مبتنی بر سلول‌درمانی برای اختلالات عصبی به دانش فنی دست یافته است.پورعباسی با اشاره به برنامه توسعه این زیست‌بوم گفت: برآوردها نشان می‌دهد بازار فناوری‌های شناختی کشور باید متناسب با جمعیت ایران طی یک دهه آینده به حدود ۶۰۰ میلیون دلار برسد. تحقق این هدف مستلزم افزایش تعداد فعالان این حوزه به ۳۰ هزار نفر و رسیدن نسبت فناوران به پژوهشگران از یک به ۱۰ فعلی به یک به سه است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی درباره برنامه‌های حمایتی ستاد اظهار کرد: حمایت از پژوهش‌های کاربردی، توسعه فناوری، تولید نمونه اولیه، تجاری‌سازی، ورود به بازار و افزایش سهم بازار شرکت‌ها در دستور کار قرار دارد و در صورت وجود توجیه فنی و علمی، محدودیت جدی برای حمایت از طرح‌های فناورانه وجود ندارد.

وی همچنین از برنامه‌ریزی برای آموزش و مهارت‌افزایی نیروی انسانی خبر داد و گفت: در افق ۱۵ ساله باید حدود ۲۰ هزار نفر به جمع فعالان علوم شناختی کشور افزوده شوند. در همین راستا ارائه دروس مرتبط با علوم شناختی برای دانشجویان رشته‌های فنی و مهندسی نیز دنبال خواهد شد.

پورعباسی با اشاره به اولویت‌های فناوری کشور در این حوزه افزود: فناوری‌های نقشه‌برداری مغز، تحریک مغز، ابزارهای کمک‌آموزشی، فناوری‌های مبتنی بر سلول، نرم‌افزارهای شناختی، سامانه‌های هوشمند و دارورسانی هوشمند مغز از محورهای اصلی حمایت ستاد هستند

.وی ادامه داد: در میان این حوزه‌ها، توسعه ابزارها و تجهیزات شناختی قابل‌حمل و خانگی و همچنین فناوری‌های نرم‌افزاری مبتنی بر هوش مصنوعی به دلیل ظرفیت‌های موجود کشور از اولویت بالاتری برخوردارند.

ایرانیان در جنگ الگوی متفاوتی در برابر عملیات‌های شناختی و رسانه‌ای به نمایش گذاشت

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی همچنین با اشاره به جنگ ۱۲ روزه و جنگ اخیر، یکی از مهم‌ترین عرصه‌های نبرد را حوزه شناختی دانست و گفت: رفتار جامعه ایران در برابر عملیات‌های شناختی و رسانه‌ای، الگویی متفاوت از الگوهای متعارف جهانی را به نمایش گذاشت که نیازمند مطالعه و مستندسازی علمی است.

وی افزود: ستاد علوم شناختی در این دوره ۱۰ گزاره سیاستی برای تصمیم‌گیران کشور تدوین کرد، مجموعه‌ای از مستندات علمی را در اختیار مدیران و سیاست‌گذاران قرار داد و همچنین ۶۰ کد رفتاری شناختی برای عموم مردم تولید کرد که بیش از ۲۰۰ هزار بار دریافت شده است.

فعالیت‌های ترویجی ستاد

پورعباسی با اشاره به برنامه‌های ترویجی ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی گفت: نهمین دوره مسابقات ملی دانش‌آموزی علوم شناختی امسال با هدف استعدادیابی و شناسایی نیروهای مستعد این حوزه برگزار می‌شود.

وی افزود: تجربه دوره‌های گذشته نشان می‌دهد بسیاری از دانش‌آموزانی که در این مسابقات شرکت کرده‌اند، امروز در زمره پژوهشگران و فناوران حوزه علوم شناختی کشور قرار دارند.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی همچنین از حمایت این ستاد از حضور دانش‌آموزان ایرانی در رقابت‌های بین‌المللی علوم اعصاب خبر داد و گفت: ایران از سال ۲۰۱۶ در این مسابقات حضور داشته و موفق شده است در سال ۲۰۲۳ رتبه سوم جهان را کسب کند. دانش‌آموزان ایرانی در سال‌های دیگر نیز رتبه‌های چهارم و پنجم جهان را به دست آورده‌اند.

وی با اشاره به برنامه جدید ستاد در حوزه تاب‌آوری شناختی اظهار کرد: رویداد ملی «تاب‌آور مثل سرو» با هدف تولید و انتشار گسترده ویدئوهای کوتاه ۶۰ ثانیه‌ای در حوزه تاب‌آوری شناختی برگزار می‌شود و از فعالان رسانه‌ای و هنری برای مشارکت در این رویداد دعوت شده است.

فعالیت‌های بین‌المللی ستاد/ رتبه زیر ۲۰ در عمده زیرشاخه‌های علوم شناختی

پورعباسی درباره فعالیت‌های بین‌المللی ستاد نیز گفت: ایران در عمده زیرشاخه‌های علوم شناختی در جمع ۲۰ کشور برتر جهان قرار دارد و به‌تازگی کرسی یونسکو در علوم شناختی به کشورمان اعطا شده است؛ کرسی‌ای که در منطقه غرب آسیا در اختیار هیچ کشور دیگری نیست.

وی افزود: همچنین آزمایشگاه ملی نقشه‌برداری مغز و پژوهشگاه دانش‌های بنیادی ایران به عضویت شبکه زیرساخت‌های کشورهای بریکس درآمده‌اند که ظرفیت جدیدی برای همکاری‌های بین‌المللی در حوزه علوم شناختی ایجاد می‌کند.

نقش شهید خرازی در توسعه علوم شناختی کشور

پورعباسی با اشاره به نقش شهید کمال خرازی در توسعه علوم شناختی کشور گفت: دغدغه و پیگیری مستمر ایشان در سال‌های ابتدایی شکل‌گیری این حوزه، به‌ویژه پس از تصویب سند توسعه علوم شناختی در سال ۱۳۹۰، نقش تعیین‌کننده‌ای در ایجاد و انسجام زیست‌بوم علوم شناختی کشور داشت.

وی افزود: شهید خرازی با وجود مسئولیت‌های متعدد، شخصاً مسائل این حوزه را پیگیری می‌کرد و در بسیاری از موارد برای پیشبرد برنامه‌ها و هماهنگی میان دستگاه‌های مختلف از ظرفیت و اعتبار خود هزینه می‌گذاشت. به گفته وی، جایگاه و تأثیرگذاری ایشان در توسعه علوم شناختی کشور به‌گونه‌ای بوده که جایگزینی چنین نقشی در این زیست‌بوم کار ساده‌ای نیست.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی درباره وضعیت بودجه این ستاد نیز اظهار کرد: در پی سیاست دولت برای کوچک‌سازی ساختارهای اجرایی، ردیف مستقل بودجه ستاد در ساختار معاونت علمی تجمیع شد، اما این اقدام نه‌تنها موجب محدودیت نشد، بلکه امکان بهره‌گیری از منابع و ظرفیت‌های حمایتی بیشتری را برای پژوهشگران و فناوران فراهم کرد.

وی ادامه داد: از نظر اعتبارات، امسال مشکلی برای حمایت از برنامه‌های توسعه فناوری و بازار وجود ندارد و میزان منابع پیش‌بینی‌شده برای این حوزه بیش از دو برابر سال گذشته است.پورعباسی همچنین درباره برآورد بازار فناوری‌های شناختی کشور گفت: براساس مطالعات انجام‌شده و مدل‌های مختلف ارزیابی، اندازه این بازار بین ۸۰ تا ۱۵۰ میلیون دلار برآورد می‌شود که بخش عمده آن مربوط به تجهیزات ثبت و تحریک عصبی، سامانه‌های مرتبط با سیگنال‌های مغزی و فناوری‌های مشابه است.

وی افزود: بخشی از این بازار نیز به پلتفرم‌های کمک‌آموزشی و شرکت‌های فعال در حوزه داده‌کاوی اختصاص دارد. البته داروهای مرتبط با اختلالات عصبی در این برآورد لحاظ نشده‌اند و در صورت محاسبه این بخش، حجم بازار علوم و فناوری‌های شناختی کشور به‌مراتب بزرگ‌تر خواهد بود.

اخبار مرتبط

افزایش قیمت نفت سبک و سنگین ایران در بازار جهانی

خلق پول؛ تورمی که از جیب مردم پرداخت می‌شود

استارلینک در خدمت ارتش آمریکا