به گزارش «سراج24» کتاب «کودک و حد و مرزهایش» به قلم هنری کلاود و جان تاونسند نوشته و توسط مینا اخباری آزاد ترجمه شده است. این کتاب برای والدینی است که فرزندانی در فاصله گروه سنی نوزاد تا نوجوان دارند. البته اگر پدر یا مادر هم نباشید کتاب کودک و حد و مرزهایش میتواند به شما نیز کمک کند تا به بچههایی که دوستشان دارید و یا به افرادی که زندگیشان به گونهای تحت تأثیر شماست، یاری برسانید. به طور کلی مطالعه این کتاب به این گروه از افراد کمک میکند: آموزگاران، پدربزرگها و مادربزرگها، مربیان، پرستاران کودک، معلمان پرورشی و یا نوجوانانی که دوست دارند حد و مرزهای خود با بزرگترها را بهتر بشناسند.
اصولی که در این کتاب پیشنهاد شده است در همه موقعیتها قابل استفادهاند و مجبور نیستید فقط زمانی که مورد انتقاد قرار گرفتهاید از آنها استفاده کنید. ممکن است فرزند شما با توجه به شرایط سنیاش، در مدرسه، در خانه و یا در ارتباطهای خود با دیگران به سطحی از کمال رسیده باشد و شما بخواهید یا مطالعه این کتاب اطمینان یابید که این فرآیند ادامه دارد؛ چرا که ممکن است فرزند شما از یک مقطع سنی به گروه سنی دیگر وارد شود و یا به بزرگسالی نزدیک شود، اما مطالعه کتاب کودک و حد و مرزهایش، همچنان به شما کمک میکند تا بتوانید برای مشکلاتی که با آنها روبهرو هستید، راهحلی عملی بیابید.
همه والدین، در راه پرورش فرزند خود مشکلاتی دارند. برخی از این مشکلات در ارتباط با مسئولیتپذیری و خویشتنداری فرزندان هستند. مطالعه این کتاب به شما نشان میدهد که چگونه میتوانید با این مشکلات مواجه شوید: تبعیت از امیال غریزی، عدم توجه به راهنماییهای والدین، سرپرستی از اقتدار، گریه، تعلل ورزیدن، عدم توانایی در انجام وظایف، رفتار همراه با پرخاشگری، مشکلات مدرسه، تعارض با دوستان، مسائل جنسی، مواد مخدر و عضویت در باند و گروه.
در این کتاب موضوعات بسیاری دیگری نیز مطرح شدهاند اما باید توجه داشت که رویکرد اصلی این کتاب «مشکلمحور» نیست، بلکه «اصل محور» است. منظور از «اصل محوری» این است که کتاب براساس مفاهیمی کلیدی تنظیم شده است و می کوشد به کودکان کمک کند مالکیت زندگی خود را در دست بگیرند.
فصل اول این کتاب به 10 قانون اصلی رعایت حد و مرز میپردازد و در پی آن است که به مخاطبان کمک کند مسئولیت زندگی خود را بر عهده گیرند. در کتاب حاضر هر قانون، یک فصل کامل را به خود اختصاص داده است و به پرورش کودک مربوط میشود.
البته کتاب کودک و حد و مرزهایش مراحل و ویژگیهای رشد کودک را به ترتیب از نوزادی، نوپایی، کودکی تا نوجوانی در بخشهای جداگانه توضیح نداده است. نحوه تنظیم موضوعات این کتاب براساس این اعتقاد است که اصول مربوط به حد و مرزهای کودکان، عمومی هستند و در همه سطوح رشد آنان تاثیر گذارند؛ اما لازم است شما قوانین ارائه شده در کتاب را با توجه به سن و سطح بلوغ فکری فرزندتان و با روشهایی متناسب با گروه سنی او اجرا کنید. بنابراین در هر فصل، مثالهایی بسیاری آورده شده است که چگونگی اجرای مناسب این قوانین را برای سنین مختلف نشان میدهند و از این طریق تلاش میشود تا مخاطب کتاب بتواند با توجه به موقعیت خاص فرزند خود، او را درک کند.
این کتاب ابزاری است که به شما نشان میدهد به عنوان یک پدر یا مادر چگونه باید با فرزند خود رفتار کنید؛ البته به گونهای غیرمستقیم و بدون اینکه بخواهید به او آموزش دهید. یادگیری حد و مرزها بیشتر از طریق آموختن تجربه شکل میگیرد، تجربههایی مثل: تحمل عواقب رفتاری، درک حق مالکیت و احترام به مرزهای دیگران. همچنان که مسئولیتپذیری لازم را از فرزندان یاد میگیرید، فرزندتان نیز ارزش مسئولیتپذیر بودن را میآموزد. بنابراین، اجرای این فرآیند از شما آغاز میشود.
کتاب کودک و حد و مرزهایش در سه بخش تنظیم شده است. بخش اول، با عنوان: «چرا کودکان به مرزهای تربیتی نیاز دارند؟» مروری دارد بر اهمیت کمک به کودکان برای یادگیری حس مسئولیتپذیری. این بخش، به توصیف ظاهری یک کودک بالغ میپردازد؛ کودکی که مرزها را میشناسد و به همان ترتیب نحوه رفتار و ارتباط یک والد را براساس مرزهای خودش توضیح میدهد.
بخش دوم با عنوان: «ده اصل مربوط به مرزهای تربیتی که دانستن آن برای کودکان لازم است»، به شرح هر یک از ده قانونی اختصاص دارد که به حد و مرزها مربوط میشود. در این فصل یادآوری میشود که فقط آموزش و دانستن حد و مرزهای کودکان کافی نیست، بلکه «حفظ» مرز، با در نظر گرفتن عواقب آن نیز اهمیت به سزایی دارد و به کودک کمک میکند تا یاد بگیرد مشکلات زندگیاش به خودش مربوط میشود نه به شما. در بخش سوم و پایانی کتاب با عنوان: «اجرای قوانین حد و مرز در مورد کودکان» نیز شش گام درباره نحوه اجرای حد و مرزها، به طور ویژه و به شکل عملی در رابطه با کودک مطرح میشود.
