در پس ناآرامی ها و تنش های اخیر عراق چه می گذرد؟

به گزارش «سراج24» یوسف بات تحلیلگر و سردبیر چندین سایت اسلامی اسپانیایی و انگلیسی زبان در مقاله ای به ناآرامی ها و تنش های اخیر عراق پرداخته و آن را طرح و نقشه دشمنان داخلی و خارجی عراق از جمله ترکیه و قطر دانسته است. بات که ریاست فدراسیون مسلمانان اسپانیا را نیز برعهده دارد با شرح تنش های موجود عنوان کرده است که دسیسه های ترکیه و قطر در عراق راه به جایی نخواهد برد و محکوم به شکست است زیرا بسیاری از گروه های میانه رو سنی و سران آنها مخالفت خود را با لفاظی های ضد شیعی ابراز کرده و آن را خطرناک توصیف کرده اند. این تحلیل گر صاحب نام مقاله خود را با این سوال آغاز می کند که آیا همان نیروهایی که جنگ قومی را در سوریه دامن می زنند سعی دارند در عراق هم همان کار را بکنند؟ پرس تی وی در این رابطه گزارش داد که از زمان سقوط صدام دشمنان عراق از تنوع و پیچیدگی جامعه عراق بهره برده اند تا اختلافات قومی در این کشور را شعله ور کنند، آنها در تلاش هستند تا دولت فعلی عراق به ریاست نوری المالکی را با این ادعا که این دولت در سیطره شیعیان یا طرفدار ایران است سرنگون کنند و بین سنی ها و شیعیان و کردها تفرقه و اختلاف بیاندازند. تحلیل گران عراق معتقدند که برخی از طرف های خارجی برای بیرون راندن احزاب شیعه از قدرت یا حداقل تضعیف آنها سرگرم توطئه برای سرنگونی دولت مالکی هستند، این تحلیل گران بر این باورند که اگر دولت بشار اسد در سوریه به دست گروه های مسلح سرنگون شود کشور بعدی عراق خواهد بود، در این صورت با روی کار آمدن یک دولت افراطی قوم گرا در دمشق گروه های افراطی جسارت بیشتری پیدا خواهند کرد و نتیجه آن درگیری های گسترده قومی در منطقه خواهد بود. یکی از دشمنان دولت عراق القاعده است که مسئول موجی از حملات تروریستی قومی است که تا امروز هم ادامه دار است. سال گذشته القاعده عملیات خود را در عراق افزایش داد و در نتیجه آن صدها نفر کشته شدند، به خصوص در طول برگزاری مراسم های شیعیان. با وجود شمار بالای قربانیان، مقامات عراقی، عملیات های القاعده را ناچیز دانسته اند، مالکی گفته است جنگ علیه تروریسم به پایان رسیده، آنچه که باقی مانده چند گروه تحت حمایت کشورهای خارجی است. همچنین پارلمان عراق قانون سخت گیرانه ای علیه تروریسم تصویب کرده که به کاهش حملات تروریستی کمک کرده است اما همچنان مشکلاتی باقی است، نیروهای امنیتی عراق همچنان فاقد استراتژی مقابله با شورش هستند. برخی از کارشناسان معتقدند که القاعده احتمالا به عراق بازگشته. "ست جونز" کارشناس موسسه رند می گوید:‌ مشروعیت دینی جنگ سوریه و افزایش بودجه و جنگجو بدون به نفع القاعده است، قاسم عطا رئیس نهاد اطلاعات عراق اذعان دارد که القاعده قدرت گرفته و این سازمان برای افزایش هرج و مرج امنیتی روش کار خود را تغییر داده است. حتی در این صورت هم راهبرد تروریسم نتوانسته به اهداف خود دست یابد، چند هفته قبل حکم دستگیری محافظان وزیر دارایی عراق به دلیل ارتباط آنها با گروه های تروریستی صادر شد. پیش از این هم طارق الهاشمی معاون رئیس جمهور عراق به دلیل دست داشتن در فعالیت های تروریستی در چندین دادگاه به اعدام محکوم شده بود، دادستانان مدعی هستند که طارق الهاشمی مسئولیت 150 حمله تروریستی طی سال های 2005 تا 2011 را برعهده داشته است، آنها هاشمی را متهم کرده اند که از محافظان خود به عنوان جوخه مرگ استفاده می کرده که چند تن از آنها به آن اعتراف کرده اند. هاشمی قبل از اینکه دستگیر شود به قطر، عربستان و در نهایت به ترکیه فرار کرده، ترکیه علنا هاشمی را پذیرفت و محافظت از او را برعهده گرفت. *‌ اعتراضات در استان الانبار دسامبر سال گذشته دشمنان داخلی و خارجی مالکی برای سرنگونی وی راهبرد دیگری را شروع کردند، هزاران نفر از ساکنان استان سنی نشین انبار علیه مالکی دست به تظاهرات اعتراض آمیز زدند، آنها خواستار استعفای مالکی و لغو قانون ضد تروریسم بودند که در کشوری که تروریسم صدها نفر را هر ساله می کشد خواسته عجیبی است. این اعتراضات مورد حمایت حزب العراقیه به رهبری ایاد علاوی، عامل سیا، قرار گرفته است، احمد الالوانی یکی از اعضای این حزب تظاهرات پر سر و صدایی را در فلوجه به راه انداخت که طی آن تظاهرکنندگان علنا شعارهای ضد شیعی و ضد ایرانی سر دادند. اما نوری مالکی هشدار داد که قانون ضد تروریسم و دستگیری مظنونان به معنی هدف قرار گرفتن یک گروه مذهبی خاص نیست. وی افزود: اعتراضات استان انبار غیرقانونی و قابل تحمل نیست و تنها راه سقوط دولت انتخابات است. اگرچه برخی از شبکه های غربی اعتراضات انبار را نمونه ای از بهار عربی در عراق توصیف کردند اما نظام سیاسی عراق در برابر این پدیده مصون است با وجود آنکه دولت عراق میان برخی گروه ها محبوبیت ندارد، هیچ یک از آنها در مشروعیت سیاسی آن پس از آن که از پارلمان رأی اعتماد گرفته تردیدی ندارند،‌ زیرا اعضای پارلمان از طریق انتخابات آزاد و منصفانه انتخاب شده اند. یک مقام ارشد بانک مرکزی عراق گفته است، عراق رشد اقتصادی سریعی را تجربه می کند، پیش بینی می شود رشد تولید ناخالص داخلی عراق بین سال های 2012 تا 2016 حداقل سالانه 9.4 درصد خواهد بود، این نتایج خوب اقتصادی مالکی را نزد بسیاری از عراقی ها محبوب کرده است. روز 12 ژانویه هزاران نفر در بغداد به خیابان ها آمدند تا حمایت خود را از دولت مالکی نشان دهند و مخالفت خود را با لغو قانون ضد تروریسم ابراز کنند، آنها می گفتند هدف اعتراضات انبار تجزیه عراق است. * دخالت خارجی برخی تحلیل گران دست ترکیه را در پشت اعتراضات استان انبار می بینند، چند هفته قبل پس از چند مورد مناقشه بغداد با آنکارا از جمله حمایت ترکیه از عملیات نظامی در سوریه و دخالت فزاینده ترکیه در درگیری های قومی و مذهبی، مالکی دستور تجدیدنظر در روابط عراق و ترکیه را صادر کرد. پس از سفر داوود اوغلو، وزیر خارجه ترکیه به کرکوک، تنش میان بغداد و آنکارا افزایش یافت، سفر داود اوغلو به اقلیم کردستان خشم بغداد را برانگیخت و روابط تیره دو طرف را به کمترین حد تنزل داد. عراق قبلا هم ترکیه را متهم کرده بود که با امضای قرارداد با کردستان به تنش میان بغداد و کردها بر سر کنترل اقلیم کردستان و میادین نفتی دامن زده است، گویی که این اقلیم کشوری مستقل است. در ماه جولای این منطقه بدون اجازه بغداد شروع به صدور نفت به ترکیه کرد که به گفته مقامات عراقی اقدامی غیرقانونی است. همچنین ترکیه شروع به احداث خط لوله انتقال نفتی در کردستان کرده که از مسیرهای تحت کنترل دولت بغداد عبور نکند، در این مورد هم هیچ اجازه ای از دولت عراق گرفته نشد. وزیر آموزش عراق، علی ادیب از تجاوز ترکیه به عراق صحبت می کند، او به حضور عناصر سرویس اطلاعاتی ترکیه در عراق اشاره کرد و افزود: 1080 شکرت ترکیه ای اکنون مشغول فعالیت در کردستان عراق هستند. اردوغان هم گستاخانه در امور عراق دخالت می کند، او در حمایت از سران خوب العراقیه به انتقاد از نوری المالکی پرداخت، همان روزی که داود اوغلو به کردستان سفر کرد ایاد علاوی در آنکارا مورد استقبال اردوغان قرار گرفت. گفته می شود قطر هم در اعتراضات عراق دخالت دارد، شبکه الجزیره، اعتراضات عراق را به شدت پوشش می دهد و کارکنان آن هم در اینترنت به کمپین ضد شیعی پیوسته اند. برخی از کشورهای خارجی مانند ترکیه، قطر و عربستان آرزو دارند نقشی در عراق ایفا کنند. علی ادیب می گوید: این کشورها از فقدان اعتماد در میان بخشی از مردم عراق که از رژیم قبلی به ارث مانده سوء استفاده می کنند. وی افزود: ایلات متحده از اتفاقاتی که در عراق رخ می دهد خیلی دور نیست، اراده ای وجود دارد که عراق را به سه قسمت کرد، سنی و شیعه تجزیه کند اما نقشه های جدید قومی در عراق محکوم به شکست است زیرا بسیاری از گروه های سنی میانه رو مخالفت خود را با لفاظی های ضد شیعی ابراز کرده اند، همچنین در میان اعضای حزب العراقیه نیز اختلاف عقیده وجود دارد، حیدر السلاح سخنگوی این حزب گفت: به دلیل اظهارات ضد شیعی برخی از سران حزب از سمت خود استعفاء داده است.