یادداشت|

راه حل مطلوب، اقتصاد دانش بنیان

راه حل مطلوب، اقتصاد دانش بنیان

سراج24-رضا تقی پور؛ طبق تعریف سازمان همکاری اقتصادی و توسعه در سال 1996، اقتصاد دانش بنیان، اقتصادی است که بر اساس «تولید و توزیع و کاربرد دانش و اطلاعات» شکل گرفته و سطح بالایی از سرمایه گذاری در آن به «ابداع» و «نوآوری» اختصاص می‌یابد و فناوری‌های کسب شده با شدت بالایی مصرف می‌شوند و نیروی کار از تحصیلات عالی برخوردار است.

اما این تعریف حاصل سالها گمانه زنی و بررسی بود تا جاییکه برخی زمزمه‌های به وجود آمدن اقتصاد دانش بنیان را در قرن هجدهم می‌دانند، آنجا که آدم اسمیت به عنوان پدر علم اقتصاد استفاده از دانش را دلیلی برای افزایش اقتصاد بیان کرد، در آن زمان اقتصاد دانش بنیان در حال تلاش برای جوانه زدن بود. اما ظهور اقتصاد دانش بنیان را می‌توان دهه 1980 دانست، دورانی که سوالات متعددی ذهن اندیشمندان این حوزه را به خود مشغول کرده بود از جمله آنکه نکند این اقتصاد با دارا بودن رشد کم، هزینه‌های بالا و درآمد های پایین نتواند به جامعه خدمت کند. اما مایک مندل اقتصاد دان برجسته، در سال 1996 به این سوالات اینگونه پاسخ داد که این اقتصاد نوین، اقتصادی دانش محور و با رشد بالا و تورم بسیار پایین می‌باشد.

*ویژگی‌های اقتصاد دانش بنیان را می‌توان اینگونه معرفی کرد:

1- اقتصادی بدون وزن: در جهانی که نماد های اقتصاد‌های فیزیکی، کارخانه‌های سیمان، شیر، خودرو سازی و دفاتر مستقر در برج هاست، نماد‌های اقتصاد دانش بنیان عموما شامل ایده، دانش و فکر می‌باشد و ارزش در این اقتصاد معمولا غیر قابل لمس و به صورت فکر است.

2- اقتصاد فراوانی منابع: اطلاعات و دانش به عنوان پایه و اساس اقتصاد دانش بنیان، برخلاف سایر منابع که هنگام استفاده مستهلک می‌شوند، به موازات افزایش مصرف، رشد خواهند کرد و می توانند همیشه مورد مصرف قرار گیرند.

3- دارای ارزش دائمی بودن: پایداری اقتصاد دانش بنیان به مجموعه‌ای از نظام‌ها و فرآیندهای دانشی جامعه وابسته بوده درحالیکه دانش انفرادی موجود در مغز افراد به راحتی قابل زوال و ازبین رفتن است.

4- تعیین قیمت: دانش موجود در محصولات و خدماتی که از لحاظ محتوای دانشی غنی ترند، تعیین کننده قیمت محصولات مشابهی است که دارای دانش کمتری هستند.

5- منعطف بودن محل و مکان فعالیت: با ظهور بازارها و سازمان‌های مجازی، محل فعالیت اهمیت چندانی نداشته و آنچه مهم است سرعت عمل و دسترسی به تمام نقاط جهان می‌باشد.

6- بازار سنجی و یافتن بهترین مسیر: به جاهایی که تقاضا برای دانش و اطلاعات بالاتر و موانع کمتری در مقابل آن باشد، نفوذ کرده و تاثیر می‌گذارد.

7- وابستگی ارزش محصولات و خدمات به شرایط افراد: یک دانش یا فکر خاص، در شرایط مختلف (زمان، مکان) و برای افراد مختلف دارای ارزش و اهمیت متفاوتی خواهد بود.

8- تبدیل دانش به کالا و فروش: در جهان امروز برای خرید و فروش دانش بازارهای مجازی وجود دارد که صاحبان دانش به شکل شبه انحصاری دانش خود را برای فروش و مبادله در معرض دید خریدار قرار می‌دهند.

در ایران بنا بر سیاست‌های ابلاغی رهبر معظم انقلاب یکی از اهداف مهم اقتصاد مقاومتی نیل به اهداف سند چشم انداز ۲۰ ساله است که طبق این سند در افق ۱۴۰۴ باید کشوری توسعه یافته با جایگاه اول اقتصادی، علمی و فناوری در سطح منطقه با هویت اسلامی و انقلابی، الهام بخش در جهان اسلام و با تعامل سازنده و موثر در روابط بین الملل و متناسب با آن نرخ رشد اقتصادی هشت درصدی داشته باشیم.

در همین راستا پیگیری اقتصاد دانش بنیان توسط دولت اهمیت ویژه‌ای می‌یابد که یکی از ویژگی ها و پتانسیل‌های تولیدات دانش بنیان، ارزش افزوده بالا و فراوان این محصولات است. همچنین به دلیل مبتنی بودن این محصولات بر اساس خلاقیت، امکان تولید نسل جدید این محصولات با قابلیت‌های بالاتر و ارزش افزوده بیشتر و مداوم را فراهم می‌آورد. از این رو سرمایه گذاری بر روی این مهم، رشد مداوم را برای کشور به ارمغان می‌آورد.

در انتها باید گفت با توجه به شعار سال که جهش تولید نام گرفته و تغییرات ساختار اقتصادی جهان در پس کرونا، می‌توان با سرمایه گذاری بیشتر بر روی این مساله و تسهیل امور مربوط به شرکت‌های دانش بنیان، گام بزرگی در جهت شعار سال و کسب ثروت برای جامعه، نقش طلایی ایفا کرد.

اخبار مرتبط

سلامت را سیاسی نکنیم

پیشکشی مرگ؛ هدیه آمریکایی‌ها به ایرانیان

لطفاً مذاکره را از مسیر کرونا پیش نبرید!

0 نظر

ارسال نظر

capcha