یکشنبه 28 آبان 1396

فارسی
logo
seraj24
کد خبر: 167670
ویرانه ای به نام نظارت بر ساخت و ساز
برخی ریزش ساختمان بیمارستانی با گذشت کمتر از یک سال از تاریخ اتمام ساخت را با بیمارستانی که پس از چندین دهه از ساخت از آزمون زلزله سربلند بیرون آمده است مقایسه می‌کنند.

به گزارش سراج24 ، «مهدی حسن زاده» در یادداشت روزنامه «خراسان» نوشت:

با گذشت سه روز از زلزله کرمانشاه و درگذشت بیش از حدود ۵۰۰  نفر از هموطنان (براساس آمار تا عصر روز سه شنبه) بار دیگر بحث بر سر استحکام بنا و دلایل تلفات بالای زلزله در کشورمان بالا گرفته است. در این میان برخی به ریزش ساختمان‌های تازه تاسیس مسکن مهر اشاره دارند و برخی دیگر ریزش ساختمان بیمارستانی با گذشت کمتر از یک سال از تاریخ اتمام ساخت را با بیمارستانی که پس از چندین دهه از ساخت از آزمون زلزله سربلند بیرون آمده است مقایسه می‌کنند. فارغ از انگیزه طرح این مسائل و ابراز تاسف از سیاسی کردن بحث استحکام بنا، نباید از پذیرش این واقعیت طفره برویم که ساخت و ساز در ایران فاقد استانداردهای لازم، به ویژه از بعد ایمنی است و ضرورت دارد به این مسئله پرداخته شود.

بناهای دولتی و زلزله بودجه ای

اجازه دهید ابتدا به وضعیت ساختمان‌های دولتی بپردازیم. اگر خبر تخریب بیمارستان دولتی را که بهمن ۹۵ در اسلام آباد غرب به بهره برداری رسید به عنوان شاهد ماجرا مدنظر قرار دهیم، سوال این است که چرا چنین اتفاقی رخ داده که بیمارستانی پس از ۹ ماه از بهره برداری تخریب شود و بیمارستانی دیگر در همان محدوده با گذشت دهه‌ها از ساخت، کمترین آسیب را دیده است؟ برای بررسی این مسئله لازم است به صحبت‌های روز یک شنبه رئیس دیوان محاسبات درباره مشکلات بودجه ریزی در کشور و از جمله بودجه عمرانی نگاهی بیندازیم.

به گزارش روز دوشنبه ۲۳ آبان روزنامه خراسان، «عادل آذر با اشاره به این که متأسفانه در قانون بودجه کشور طرح‌هایی وجود دارد که بیش از ۴۱ سال عمر دارند، ادامه داد: به عنوان مثال ۲۷ طرح بیش از ۴۱ سال، ۴۴ طرح  ۳۱ تا ۴۰ سال و ۲۸۴ طرح ۲۱ تا ۳۰ سال عمر دارند که در بودجه ذکر می‌شوند. رئیس دیوان محاسبات کل کشور با انتقاد از این که ۷۵۵ پروژه وجود دارد که سال اتمام آن ذکر نشده است، افزود: میانگین مدت اجرای پروژه‌های عمرانی معادل ۱۴.۲ سال است (حدود ۳.۳ برابر مدت زمان پیش‌بینی شده) به عبارتی اگر این پروژه‌ها به موقع اجرا می‌شد، شاهد چنین اتفاقاتی نبودیم. آذر تصریح کرد:از هر ۱۰۰ تومان اعتبار برای طرح‌ها ۵۲ تومان به خروجی تبدیل می‌شود بنابراین ۴۸ تومان آن هدر می‌رود که نشان‌دهنده نبود کارایی است.»

مرور این آمارها نشان می‌دهد که چرا، ساخت و ساز دولتی از اطمینان و ایمنی کافی برخوردار نیست، چرا که ساختار بودجه ریزی کشور، به ویژه در بخش عمرانی با معضل شدید ترافیک طرح ها، کمبود منابع و در هم ریختگی مدیریتی طی دولت‌های مختلف مواجه بوده است. در چنین شرایطی از طرحی که معلوم نیست به خاطر کسری بودجه و طولانی شدن روند ساخت با چه کیفیت و نظارتی ساخته شده است، نمی‌توان انتظار چندانی داشت، چرا که در چنین شرایطی مسئولان مربوط از سازمان برنامه که بودجه را اختصاص می‌دهد تا وزارت بهداشت که با مطالبه ساخت بیمارستان مواجه است، ممکن است ترجیح دهند که کار زودتر تمام شود. مردم هم شیفته ساختمان تازه تاسیس و زیبای بیمارستان می‌شوند و مسئولان محلی مسحور روبان زیبای مراسم افتتاح و تصاویر پی در پی عکاسان از این که مشکلی از مردم حل شده و نکته مثبتی در کارنامه کاری آن‌ها درج شده خوشحال هستند. فارغ از این که ممکن است احداث این بنا تحت فشار زمان طولانی، کسری بودجه و مطالبات مردم، فاقد کیفیت لازم باشد. البته این تمایلات به هیچ وجه نباید نافی  انجام وظیفه دستگاه یا فرد ناظر در این روند باشد هر چند در عمل متاسفانه این اتفاق می‌افتد.

مسکن مهر و معمای ساخت و ساز ارزان قیمت

بخشی از ساخت و ساز واحدهای مسکونی آسیب دیده را باید در قالب مسکن مهر دید. اگرچه که با وجود ارائه زمین و آماده سازی‌های اولیه زمین و همچنین ارائه وام از سوی دولت، ساخت و ساز واحدهای مسکن مهر عملا توسط بخش غیردولتی انجام شده است، اما نقش دولت در این طرح فراتر از کارفرماست. فارغ از انتقادها و یا دفاع‌هایی که از پروژه مسکن مهر می‌شود، سرعت ساخت و ساز در دولت دهم و تلاش برای خانه دار کردن مردم با حداقل قیمت، موجب شد تا ایمنی به حاشیه رود.

اگر از موضوع مسکن مهر شهرهای زلزله زده بگذریم، بسیاری از واحدهای مسکن مهر با چالش ایمنی به ویژه از نظر مکان یابی مواجه است. از ساخت مسکن در شیب تند کوه و در لابه لای تپه‌ها که با خطر سیلاب، رانش زمین و آسیب جدی تر در صورت زلزله مواجه اند، تا کمبود امکانات بهداشتی و ایمنی در برخی شهرهای جدید و سکونتگاه‌های مسکن مهر، معضلی است که نباید از نظر دور داشت. در چنین شرایطی ساخت واحد مسکونی ارزان قیمت مسکن مهر که ارزان بودن آن نه به لطف استفاده از فناوری‌های نوین که به مدد نادیده گرفتن برخی استانداردها انجام شده نشان می‌دهد که در این بخش کیفیت قربانی کمیت شده است.

ساختمان‌های غیردولتی و تعارض منافع سازنده و ناظر

با این حال در بحث ساخت و سازهای غیردولتی، معضل اصلی به نظارت ساخت و ساز بر می‌گردد. به صورت کلی در بخش ساخت و ساز، فرایند کار به این صورت است که شهرداری مجوز لازم برای ساخت بنا را می‌دهد و برخی نظارت‌های کلی را انجام می‌دهد که البته این نظارت‌ها یا به صورت قانونی و یا بعضا غیرقانونی از طریق جریمه فروشی و دیگر پرداخت‌ها کمرنگ می‌شود. در چنین شرایطی شهرداری که درآمدش وابسته به ساخت و ساز است، بیش از آن که انگیزه نظارت و بهبود کیفیت ساخت و شهرسازی را داشته باشد، انگیزه کسب درآمد برای گذران امور و تامین هزینه‌ها را دارد. عامل مهم دیگر در بخش ساخت و ساز، مهندسان ناظر هستند.

در حقیقت ما در این بخش با تعارض منافع مواجه هستیم و در بعد ساختار، بخش سازنده و ناظر در برخی از موارد یکی هستند. در این گونه موارد مهندسانی که مجوز نظام مهندسی دارند، عملا کار ساخت بنا را انجام می‌دهند و مهندس ناظر هم عملا همکار همان سازنده است که با مجوز نظام مهندسی بر عملکرد سازنده نظارت می‌کند یا این که در برخی موارد   شاهد هستیم سازنده ساختمان فردی عادی است اما فرایند امضافروشی برخی مهندسان ناظر عملا نظارت را از حیز انتفاع خارج کرده است.

به این ترتیب فارغ از افراد و مهندسانی که بسیاری از آن‌ها افرادی با وجدان کاری بالا و مسئولیت شناسی فراوان هستند، عملا با ساختاری مواجه هستیم که علاوه بر این که باید بر خود نظارت کند، در عمل منافع خود را هم می‌خواهد حداکثر کند و هرگونه توقف و ممانعت در مسیر ساخت و ساز موجب کاهش درآمد در این بخش می‌شود و این مسئله را می‌توان مصداق تعارض منافع دانست.

در هر صورت به نظر می‌رسد اگر مسئله را از فضای سیاسی و مچ گیری خارج کنیم و سازنده ساختمان، دولت، شهرداری و نظام مهندسی را فارغ از افراد و مدیران آن‌ها مدنظر قرار دهیم، ساختار حاکم بر نظام ساخت و ساز و نظارت بر آن با آسیب‌های جدی مواجه است و فشارهای مختلف بر روند ساخت و ساز موجب می‌شود که کیفیت به حاشیه رود. در این میان تا زمانی که به این مسئله به شکل ساختاری و از منظر روابط بین اجزا به صورتی که موجب نظارت بیشتر و ایمنی بالاتر شود، نگاه نکنیم، زلزله‌ها ساختمان برخی هموطنان و دل بسیاری دیگر از آن‌ها را خواهد لرزاند.

مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

آخرین اخبار

ماجرای شهادت امام رضا(ع) از زبان «اباصلت هروی»
محکومیت پزشک مرحوم کیارستمی به پرداخت دیه
"ایتالیا ایتالیا" ؛ نمایش غلوآمیز روابط عاشقانه
8 نفر برای ریاست فدراسیون چوگان نامزد شدند
زمان برکناری موگابه از ریاست‌جمهوری زیمبابوه
دربی سرد مادرید برنده نداشت
ظریف به ترکیه رفت
ناپولی با شکست میلان به صدرنشینی‌اش ادامه داد
قطع نوار پیروزی‌های اوستنده با رضاییان
تغییر زمان نقل و انتقالات لیگ برتر فوتبال
دانش‌آموزان زلزله‌زده به چه حمایت‌های روانی نیاز دارند؟
ممنوعیت حضور دو شغله‌ها و بازنشسته‌ها در 3 پست انتخابات کمیته ملی المپیک
آخرین وضعیت از حادثه آزمایشگاه مدرسه
تخلیه بار کمک‌های مردمی توسط روحانیون +عکس
مهاجم سابق پرسپولیس: گل بزنم خوشحالی نمی کنم
ظریف عازم ترکیه شد
رییسی: مردم کرمانشاه را تنها نمی‌گذاریم
کارکنان بیمه سلامت حقوق یک روز خود را به زلزله زدگان کرمانشاه اختصاص دادند
دشمن با کوچک‌ترین حرکت موجبات شکست سنگین خود را رقم می‌زند‌
برد پُر گل هیرنفین با بازی قوچان‌نژاد
ترکیب رسمی میلان و ناپولی معرفی شد
برگزاری مسابقات مشترک کشتی سنتی کره باIZSF
جشنواره گل یاران قوچان‌نژاد و پیروزی خانگی تیم انصاری‌فرد
چرا زلزله هم سیاسی می شود؟
رئیسی: دشمنان نمی‌خواهند جامعه ما پیشرفت کند
سویا در خانه به برتری رسید
پیروزی المپیاکوس با انصاری‌فرد
مدیرعامل باشگاه شهرداری ماهشهر انتخاب شد
ادعای پاریس مبنی بر دور نگه داشتن بیروت از منازعات منطقه ای
رکوردشکنی تاریخی خط دفاعی بارسلونا
حزب‌حاکم‌زیمبابوه: موگابه یکشنبه از ریاست‌جمهوری برکنار می‌شود
قوچان‌نژاد در ترکیب هیرنفین مقابل توئنته
حضور فرمانده سپاه کردستان در مناطق زلزله‌زده کرمانشاه
۱۱۶ برنامه هفته بسیج در عجبشیر اجرا می‌شود
تساوی ارزشمند اوراوا ردز ژاپن در زمین الهلال
برتری خانگی قاطعانه پاری‌سن‌ژرمن مقابل تیم رانیری
مردم ۷ روستایی زلزله زده کرمانشاه نیاز به اسکان دائم دارند
جک استراو: عربستان مستبدترین کشور دنیاست
رد ادعای دخالت ایران در حمله موشکی به فرودگاه ریاض
رئیسی: دشمنان نمی‌خواهند جامعه ما پیشرفت کند
اعلام زمان نشست خبری مرزبان و شفر
پیروزی قاطعانه بارسلونا مقابل لگانس
پیکر همرزم "سردار شهید املاکی" در دل خاک آرام گرفت + تصاویر
رد ادعای دخالت ایران در حمله موشکی به فرودگاه ریاض
طرح "همیار گردشگر" در مدارس آذربایجان شرقی اجرا می‌شود
نیروی انتظامی تا استقرار کامل نظم و امنیت در مناطق زلزله زده می‌ماند
هفته خوب برای مدعیان لیگ برتر انگلیس
تساوی روبین‌کازان با بازی ۱۹ دقیقه‌ای آزمون
پیکه فینال لالیگا را از دست داد
حمله توپخانه‌ای ارتش اسرائیل به پایگاه‌نظامی سوریه در جولان
اشتباه خنده دار مهاجم لگانس برابر بارسلونا!
۲۱ روستای شهرستان املش از پوشش آنتن‌دهی تلفن همراه محرومند
عربستان سفیر آلمان در ریاض را احضار کرد
برتری آسان بارسلونا در زمین لگانس
حضور انصاری‌فرد در ترکیب المپیاکوس
اعطای وام قرض الحسنه به 300 هزار نفر از بازنشستگان به دستور وزیر کار
فدرر از مسابقات فینال تنیسATP حذف شد
پیروزی الخور با گلزنی رفیعی برابر تیم طیبی
واکنش آلگری به شایعه تمایلش برای هدایت تیم ملی ایتالیا
ترامپ را مسئول مشکلات احتمالی اوباماکر