شنبه 27 آبان 1396

فارسی
logo
seraj24
کد خبر: 167323
چرا نام امروز را اربعین حسینی نامیدند؟
چنانچه مخاطبان با روایت نبوی «سوگواری زمین بر مرگ مؤمن تا چهل روز» روبرو شوند بدین نتیجه می‌رسند که دوره کامل سوگواری بر مؤمن، چهل روز است و تا روز چهلم شایسته سوگواری است.

به گزارش سراج24 به نقل از مشرق، از مجموع کاربردهای اربعین در روایات و گزارش‌های تاریخی چنین بر می‌آید که بکار گیری این کلید واژه به دو هدف عمده صورت می‌گیرد؛

نخست به این قصد که این عدد، دارای جایگاهی است و ارزش خاصی دارد و از این رو تکیه و تأکید بر این عدد، به خاطر آن است که عدد چهل موضوعیت دارد و منظور از اربعین در این موارد، دقیقاً چهل است نه کم و نه زیاد.

دومین کاربرد نیز برای بیان نخستین درجه از کثرت است. در نوع دوم عدد چهل موضوعیت ندارد و بکار برنده آن فقط می‌خواهد شمارگان زیاد را بیان کند. در این گونه موارد وقتی گفته می‌شود چهل مرد جنگی فلانی را همراهی کردند منظور تعداد چهل نفر دقیق نیست بلکه منظور آن است که همراهان کم نبودند بلکه زیاد بودند.

به گزارش پایگاه هیئت قرآنی احیا؛ کاربرد اول که برای این عدد ارزش و جایگاهی قائل است در اذهان مسلمانان اثر گذار بوده و در فرهنگ اسلامی، نوعی نگاه ارزشی  بدان را پدید آورده است به خصوص روایاتی که بر چهل به عنوان یک دوره تکاملی در امور مقدس اشاره داشتند مثل راز ونیاز خالصانه چهل روزه انبیاء و اولیاء یا عبادت‌های چهل ساله عابدان و یا بعثت برخی انبیاء در سن چهل سالگی. این دست متون دینی باعث شدند تا مخاطب به چهل به عنوان یک دوره تکاملی توأم با تقدس، نگاه کند.

بدیهی است در چنین بستر فرهنگی پدید آمده، چنانچه مخاطبان با روایت نبوی «سوگواری زمین بر مرگ مؤمن تا چهل روز» روبرو شوند بدین نتیجه می‌رسند که دوره کامل سوگواری بر مؤمن، چهل روز است و تا روز چهلم شایسته سوگواری است.

بنابر این حضور جابر بر سر مزار امام حسین (ع) در چهلمین روز شهادتش، می‌تواند ناشی از این ذهنیت باشد که تا روز چهلم، برای سوگواری فرصت دارد و از این رو، تلاش کرده تا روز چهلم، خود را بر سر مزار برساند. سوگواری چهل روزه تنها به حدیث نبوی یادشده منحصر نماند بلکه در روایات فراوان دیگری که از ائمه (ع) رسیده، به صراحت از گریه چهل روزه زمین و آسمان برای شهادت امام حسین (ع) سخن رفته است. چنانکه از امام رضا (ع) نیز نقل شده که دستور داده‌اند تا چهل روز بر قبر یکی از اصحابش، آب بپاشند (وسائل الشیعة، ج ۳، ص ۱۹۷ ح ۳۳۹۳- ۶). بدین ترتیب روشن می‌گردد در منظومه معارفی ایجاد شده توسط روایات، دوره کامل سوگواری بر مؤمن، چهل روز است. سنت چهلم گرفتن برای درگذشتگان در میان شیعیان، ریشه در این برداشت و باور دارد.

دریافت و باور پدید آمده در پی صدور این گونه احادیث، نقش بسیار مهمی در پی ریزی آیین بزرگداشت اربعین حسینی، داشته است چرا که این باور در کنار پایبندی شیعه به یاد کرد حوادث مرتبط با قیام عاشورا، باعث شد تا وقتی شیعیان از زیارت جابر در روز اربعین آگاه شوند با تأثیر پذیری از این انگاره‌ها، سالروز نخستین زیارت امام حسین (ع) را گرامی بدارند و تلاش کنند در چنین روزی خود را بر سر مزار آن امام شهید برسانند. بزرگداشت اربعین حسینی از طریق زیارت مزار و سوگواری، حرکتی است در جهت یادمان نخستین زیارت مزار و پایان دوره سوگواری حسینی. بر اساس روایت صفوان، حرکت زائران برای زیارت حرم حسینی در اربعین هر سال، سنتی بوده که در دوره امام صادق (ع) نیز رواج داشته به گونه‌ای که ایشان شیوه زیارت در این روز را به صفوان تعلیم می‌دهند.

روایت نقل شده از امام عسکری (ع) که زیارت اربعین را از نشانه‌های مؤمن می‌داند نیز بدین معناست که این زیارت به حدی رواج داشته که در دوره آن امام (نیمه قرن سوم) از نشانه‌های شیعیان به شمار می‌آمده است. چنانکه  شیخ مفید (ره) عالم قرن چهار و پنج هجری در کتاب المزار خود فصلی را با عنوان «فضل زیارة الاربعین» آورده است و در قرن پنجم نیز ابوریحان بیرون در الآثار الباقیه گزارش کرده که در چنین روزی، زیارت اربعین رواج دارد (الآثار الباقیة: ص ۴۲۲: فی العِشرینَ رُدَّ رَأسُ الحُسَینِ علیه السلام إلی مَجثَمِهِ حَتّی دُفِنَ مَعَ جُثَّتِهِ، وفیهِ زِیارَةُ الأَربَعینَ). باید توجه داست که بیرونی مورخ نیست و تنها امور معروف در عصر خود را گزارش کرده است و سخن وی پیش از آنکه ارزش تاریخی داشته باشد از لحاظ مردم شناسی و جامعه شناسی تاریخی مهم و برای شناخت باورها و انگارهای مردمان آن دوران مفید است.

بنابر این بزرگداشت اربعین، به ویژه زیارت مزار در این روز، ریشه در فرهنگ یادمانی شیعه دارد که از امور ذیل تأثیر پذیرفته است؛

    روایات مربوط به ارزشمندی عدد چهل و این که دوره کامل خیلی از امور تربیتی و معنوی به صورت چهل روز یا چهل سال است.
    روایاتی که دوره کامل سوگواری بر مؤمن را، چهل روز می‌دانند.
    روایاتی که بر یادکرد و یادمان حادثه عاشورا در فرصتهای مختلف دلالت دارند.
    رسیدن جابر در روز اربعین بر سر مزار امام به عنوان نخستین زائر سرشناس که به قصد زیارت آمده بود.
    دو روایات ویژه از امام صادق (ع) و امام عسکری (ع) که در خصوص زیارت اربعین نقل شده‌اند.
    فرهنگ یادمانی شیعه که برای حوادث مهم مرتبط با حادثه عاشورا، شأن و منزلتی قائل است و از این رو با الهام گیری از توصیه‌های ائمه (ع) بر یادمان حادثه عاشورا در فرصتهای مختلف، سالروز نخستین زیارت مزار امام حسین (ع) را گرامی می‌دارد و گروهی تلاش دارند تا همانند جابر خود را بر سر مزار برسانند.

نتیجه آنکه، سنت بزرگداشت اربعین با توجه به عوامل یاد شده شکل گرفت و به مرور بر شکوه آن افزوده شد

مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

آخرین اخبار

حمایت وزیر خزانه‌داری آمریکا از اقدامات بن سلمان
بهای نفت ‏خام در بازار نیویورک و اروپا افزایش پیدا کرد
مدال آور المپیک: دردی که مردم می‌کشند را مشکل خودمان می‌دانیم
سرنوشت بازیکن ملی پوش در دستان برانکو
اعلام نامزدهای بهترین‌های سال ۲۰۱۷ آسیا/شانس کسب ۴ جایزه برای ایران/قاتل پرسپولیس و استقلال نامزد بهترین بازیکن
اعلام ترکیب تیم شنا در بازی‌های پاراآسیایی جوانان
بازگشت دوباره «تایتانیک» در 20 سالگی
خط و نشان اردوغان برای سعودی‌ها
علاقه انگلیسی ها به همگروهی با ایران در جام جهانی+عکس
وزارت راه کارفرمای بیمارستان تخریب شده است
واکنش روسیه به درخواست سعودی برای حذف «حزب‌الله»
امیر حیدری: کمک‌رسانی به زلزله‌زدگان ادامه دارد
انجمن یاوران وقف سبب افزایش وقف در شهرستان گنبدکاووس شد
مشکلات جامعه متاثر از عملکرد اشتباه برخی از خواص است
برپایی نمایشگاه گروهی نقاشی ایرانی "مهرنگار" در رشت
ضرورت اصلاح قانون حفظ کاربری اراضی/ شکایات متعدد از تخریب ساخت و سازهای مردم
زمان آغاز فعالیت مدارس مناطق زلزله‌زده
بازگشت بازیگر معروف به تلویزیون بعد از 20 سال
۶۰ وقف جدید در استان گلستان به ثبت رسید
بهره‌مندی ۲۸۸ کارگاه تولیدی از تسهیلات حمایتی بسیج در اردبیل
همدردی قهرمانان کشتی جهان با زلزله‌زدگان ایران +عکس
فدراسیون کشتی آمریکا با مردم کرمانشاه ابراز همدردی کرد
پشت پرده استعفای کمالوند از صنعت نفت
امضاء تفاهم نامه همکاری میان IZSF و فدراسیون کشتی سنتی کره‌جنوبی
انتقادات صریح جادوگر از فدراسیون فوتبال
کدام یک کالری بیشتری می سوزاند: دویدن داخل خانه یا بیرون از خانه؟
تظاهرات دو هزار نفر از کارکنان زیمنس آلمان
تیره شدن روابط آلمان و عربستان سعودی
کمک‌های پاکستان برای زلزله زدگان کرمانشاه
آخرین لحظات زندگی یگی از قربانیان صیادان فریدونکنار+ فیلم
«موقعیت بحران» و کارکرد رسانه رسمی
قلب عاملی برای پیری مغز است
چراغ‌های جدید مخصوص عابر پیاده +عکس
پیشگیری از زایمان زودرس و نارسی نوزاد
باز هم مثل سال‌های جنگ، ریشه در خون دوانده‌ای، کاکا!
کوچه‌های ونیزی در قلب «طهران» قدیم + تصویر
کدام قسمت هواپیما خدمات بهتری دارد؟
آمریکا در حال بررسی راه‌هایی برای تقویت عربستان در برابر ایران است
زلزله کرمانشاه|توزیع اقلام غذایی و پتو در روستاهای دورافتاده توسط سپاه + عکس
هر کدام از بخش‌های مغز مسئول انجام کدام کار است؟
معرفی تراشه A۱۱X اپل؛ همراه با نسل جدید آیپدها
درمان زخم تیغ فوران گاز بر "رگ سفید" ادامه دارد
رونمایی از کامیون تسلا +سورپرایز ۱.۹ ثانیه‌ای +عکس
زلزله‌زدگان دفترچه خدمات امدادی می‌گیرند
برخورد شدید پژو با پایه برق +عکس
جروزالم پست : آلمان بانک سپه ایران را تحریم کرد
دیدار مهم «سعد الحریری» با بن سلمان
سیبل شدنِ عکس «اردوغان» در رزمایش ناتو
درخواست مجدد عربستان از اتباع خود برای ترک لبنان
سه ندای آسمانی در آخرالزمان در بیان امام رضا(ع)
شب‌های سرد بی‌سرپناهی در سرپل ذهاب
ترامپ:می‌توان حجم خرید نفت از ایران را کاهش داد
اخبار متناقض دربارۀ ورود حریری به پاریس
آتش سوزی مهیب یک ساختمان در نیویورک
استان یزد سراپا شور ایثار/ ارسال کمک‌های پیاپی مردم یزد به زلزله‌زدگان استان کرمانشاه
سفر وزیر خارجه فرانسه به تهران در هالۀ ابهام
خیرونا به تساوی خانگی رضایت داد
سعد الحریری: در مسیر فرودگاه برای ترک ریاض هستم
از گلوله‌ بی‌رحم شکارچی تا تیغ شفابخش جراح
زیبایی‌های فوتبال در یک حادثه شوم و مرگبار!