شنبه 06 خرداد 1396

فارسی
logo
seraj24
کد خبر: 153733
یادداشت اقتصادی
اصلاحیه جدید «اوفک» و مهر پایانی بر افسانه عطف به‌ماسبق نشدن تحریم‌ها
یکی از موارد مهمی که به تازگی و با اصلاحیه جدید وزارت خزانه‌داری از سوالات متداول پرسیده شده آشکار شده است، مساله بازگشت‌پذیری تحریم‌ها (Snap Back) و عطف به ماسبق شدن آنهاست.

به گزارش سراج24،هر روز که می‌گذرد ابعاد تازه‌ای از برجام روشن می‌شود. شاید این جزیی از ویژگی‌های ذاتی این قرارداد چند لایه و پیچیده باشد. چراکه خرد جمعی خبرگان نظام سلطه پشت این قرارداد بوده و چون طراحی قرارداد با آنها بوده، این فرصت را داشته‌اند که پیچیدگی‌هایی را در لابه‌لای توافق مخفی کنند.

یکی از موارد مهمی که به تازگی و با اصلاحیه جدید وزارت خزانه‌داری از سوالات متداول پرسیده شده آشکار شده است، مساله بازگشت‌پذیری تحریم‌ها (Snap Back) و عطف به ماسبق شدن آنهاست.

اگر به حافظه تاریخی‌مان رجوع کنیم بارها به یاد خواهیم آورد که تیم مذاکره کننده و موافقان توافق با استناد به بندهای برجام می‌گفتند که در صورت فعال شدن مکانیزم ماشه و بازگشت تحریم‌ها، تمامی قراردادهایی که در مدت اجرای برجام منعقد شده باشد، از گزند اعمال تحریم‌ها مصون بوده و به عبارت حقوقی بازگشت تحریم‌ها «عطف به ما سبق» نخواهد شد. این موضوع در بند 37 برجام و بندهای 14 و 15 قطعنامه 2231 بیان شده است. برای مثال آقای دکتر ظریف در نشست شورای راهبردی روابط خارجی با بیان اینکه برگشت پذیری عطف بما سبق نمی شود گفت: در صورت بازگشت پذیری، توافقات باقی خواهد ماند و کسی نمی تواند مانع آن شود.

اما در اواخر آذرماه امسال اداره اوفک وزارت خزانه‌داری آمریکا در اصلاحیه جدید FAQ (سوالات متداول پرسیده شده) در بند M4 و M5 توضیحی درباره وضعیت قراردادهای منعقد شده با ایران در زمان بازگشت تحریم‌ها داده است که با تصور فوق همخوان نیست.

در اصلاحیه جدید در بخش M5 دو نکته مهم بیان شده است که عبارت است از:

۱- افراد غیرآمریکایی-غیرایرانی (یعنی مخاطبین تحریم‌های ثانویه) پس از بازگشت تحریم‌ها در مدت 180 روز فرصت مشخص شده تنها به دریافت مطالبات خود باید اقدام کنند و اگر در این مدت اقدام جدیدی شامل اعطای وام و یا فروش تجهیزات و یا خدمات به ایران کنند ممکن است مشمول تحریم‌های آمریکا شوند.

۲- برای آمریکایی‌ها کمی شرایط راحت‌تر در نظر گرفته شده است و بیان شده که «کالا یا خدماتی که برای کاهش تدریجی عملیات‌ها در ایران یا تجارت مرتبط با ایران در دوره 180 روزه ضروری است» استثناء است. اما ارایه کالا یا خدمات و یا اعطای وام اضافی ممکن است مشمول تحریم‌های آمریکا باشد.

مشاهده می‌شود که از نظر آمریکا تمام شرکت‌ها و افرادی که با ایران در مدت اجرای برجام قراردادی بسته باشند تنها 180 روز برای پایان دادن به آن فرصت دارند. این فرصت زمانی هیچ ربطی به مدت زمان قرارداد ندارد. یعنی اگر فرض کنید که یک قرارداد سرمایه‌گذاری در بالادست نفت و گاز میان ایران و یک شرکت بین‌المللی مانند توتال بسته شود. در قالب قراردادهای جدید نفتی موسوم به IPC باشد که در حدود 20 سال به طول می‌انجامد، بازهم در صورت برگشت تحریم‌های آمریکا تنها 180 روز فرصت وجود دارد که این قرارداد پایان یابد. به طور واضحی این تفسیر با برداشتی که در ایران وجود دارد همخوانی ندارد. آیا می‌توان در اینجا از نقض برجام توسط آمریکا سخن گفت؟ آیا آمریکا در تفسیرهای خود از متن اصلی برجام منحرف شده است؟

پاسخ این سوال در متن برجام نهفته است. متاسفانه باید گفت که آمریکا با ظرافت تمام از ظرفیت‌های برجام استفاده کرده است و کار خود را بدون نقض برجام پیش برده است.

بند 37 برجام که موضوع «عطف به ماسبق نشدن» در آن مطرح شده است، تحریم‌های آمریکا را شامل نشده و تنها شامل تحریم‌های قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل می‌شود. یعنی در زمانی که قطعنامه‌های سازمان ملل طی مکانیزم ماشه بازگردند، قراردادهای منعقد شده در زمان اجرای برجام که با مفاد تحریمی قطعنامه‌ها تعارض دارند، می‌توانند ادامه پیدا کنند. این بند درباره قراردادهایی که با تحریم‌های آمریکا تعارض دارد صحبتی نمی‌کند و لذا می‌توان گفت این قراردادها مشمول حالت «عطف به ماسبق نشدن» نمی‌شود.

برای اینکه این مساله بهتر درک شود باید بدانیم که تحریم‌های اقتصادی در قطعنامه‌های شورای امنیت نسبت به تحریم‌های اقتصادی آمریکا بسیار کم است. برای مثال تحریم‌هایی مانند سرمایه‌گذاری در صنعت نفت و گاز، خرید نفت از ایران، همکاری با صنعت خودرو ایران، همکاری‌های بانکی و امثال آن در قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل نبوده و از سوی آمریکا اعمال شده است. تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل بیشتر مربوط به فعالیت‌های هسته‌ای و نظامی بوده و بعد اقتصادی آن بسیار کم است. اما تحریم‌های اصلی اقتصادی (شامل تحریم‌های تجاری، سرمایه‌گذاری و از همه مهمتر بانکی) از سوی آمریکا وضع شده است.

بازگردیم به مثال مطرح شده درباره قراردادهای بالادستی نفت و گاز، اگر یک قرارداد منعقد شود مدت 20 سال به طول خواهد انجامید. اگر در سال دوم و یا سوم و یا هشتم تحریم‌های نفتی ایران که آمریکایی است برگردد، شرکت خارجی فقط 180 روز فرصت دارد که به قراردادش خاتمه بدهد. چرا؟ چون تحریم سرمایه‌گذاری در صنعت نفت ایران تحریم آمریکایی است و شامل بند 37 برجام نمی‌شود.

منبع:فارس

مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

آخرین اخبار

اکران «افطار تا سحر» سینمای ایران، هشتمین سالگردش را در چه شرایطی جشن می‌گیرد؟/اجرای این طرح در رمضان امسال چه ویژگی‌هایی دارد؟
بازخوانی خسارت های جبران‌ناپذیر محاسبات توسعه غربی
اینفوگرافیک ماه خدا
تحقق ناقص خودکفایی بنزین تا پایان ۹۶
میراث دولت یازدهم چیست؟
آمریکا و کشورهای عربی از برجام راضی نیستند
آیا روزه خواری در ملاعام جرم است؟
چه کسی در کنار قطر خواهد ایستاد؟
بهترین کار در ماه مبارک رمضان
بدمستی معاون‌دفتر روحانی از یک پیروزی پر تخلف!
چالش‌های پیش پا افتاده لیگ برتر هفدهم
پروین پشت طارمی درآمد
اعمال روز اول ماه رمضان
بهره‌وری بانکها چقدر است؟
وصیت ویژه رهبر کره شمالی درباره ایران
آغاز ثبت نام کاردانی به کارشناسی از فردا
ادعای ترامپ علیه ایران مضحک است
۱۲ هزار مگاوات برق کشور از نیروگاه‌های برق‌آبی تامین می شود
درخواست چمران برای بازشماری برخی صندوق های انتخابات شوراها
حمایت خانم بازیگر از کارگردانان زن
برنامه آمریکا برای تجزیه سوریه
ناتو حضور در ائتلاف ضد داعش را رد کرد
طلایی شایعات منتسب به او درباره انتخابات را تکذیب کرد
آخرین وضعیت مصدومان تیم ملی در جام جهانی
اعمال شب اول ماه مبارک رمضان
زنگ خطر کم‌‌کاری تیروئید برای دیابتی‌ها
اسرائیل: عربستان دشمن ما نیست
صحبت‌های مورینیو بعد از گرفتن جام برای شیاطین
استقلال در یک‌قدمی پرسپولیس
ملت ایران دموکراسی واقعی را به دنیا نشان داد
چمران: بازشماری 10 درصد آرای شورای شهر تهران
در ماه رمضان با هنجارشکنان برخورد می‌شود
ارائه طرحی جدید برای فشار بر ایران
آماده سازی حرم مطهر حضرت امام خمینی (ره)
آشنایی‌بارژیم‌های نادرست‌غذایی
شعری تقدیم به «شهید محمد جهان‌آرا»
عجیب‌ترین قوانین ترافیکی دنیا
پیام‌های توئیتری معنادار جان کری درباره ایران
جزئیات دیدار با آیت‌الله جنتی درباره تخلفات انتخابات
سند ۲۰۳۰ کجا را نشانه گرفته است؟
رای مردم در هر منطقه‌ای قابل احترام است
پاسخ جالب کدخدایی به اظهارات اخیر روحانی
چگونه باید وقاحت سیاسی را مهار کرد؟
کری: وقت اعمال تحریم علیه ایران نیست
اعتراض پرویز پرستویی به حذف پستش
بازیکنی که پرسپولیس را سر کار گذاشت
واکنش اوباما به حمله تروریستی منچستر
درب مسجد باید به روی همه باز باشد
مقابله‌با‌سرطان با "کلم بروکلی"
با کارگران مثل یک هفته پایانی برخورد کنید
بورس تهران در میان ۱۶ کشور جهان آخر شد!
افزایش ساعات فعالیت برای اهدای خون در رمضان
مورینیو: حالا همه افتخارات دنیا در موزه منچستریونایتد است
حمله به منزل شیخ قاسم با چراغ سبز آمریکا بود
برج قابوس در بین ۱۵ اثر جهانی کشور
توهین روزنامه دولت به مردم مترو سوار تهران
وزیر نیرو وارد استان لرستان شد+برنامه‌ها
سید حسن نصرالله امروز سخنرانی می کند
مضرات بی خوابی بر ذهن و بدن
فایده مصرف میوه و سبزیجات برای سلامت پا